TUỔI TRẺ ONLINE ĐĂNG NHIỀU KỲ "BÀI GIẢNG CUỐI CÙNG"

By Nguyễn Lâm Cúc

( Thật là vui khi sáng bảy này được "Bài giảng sau cùng trên TTO. NLC coppy đem về đây để lại chia sẻ niềm vui với người anh kính mến Vũ Duy Mẫn)

Bài giảng cuối cùng - Kỳ 1: Xổ số cha mẹ

TT - Tôi đã trúng xổ số cha mẹ. Tôi được sinh ra cùng với một vé số trúng thưởng đó là lý do chính để tôi có thể đạt được những ước mơ tuổi thơ của mình.

Mẹ tôi là một giáo viên dạy tiếng Anh khá khắt khe và cổ điển. Bà nghiêm khắc với học sinh chấp nhận việc các phụ huynh ta thán bà đã đòi hỏi quá nhiều ở con cái họ. Làm con tôi biết về những yêu cầu cao của mẹ và thấy đó là vận may của mình.

Cha tôi là nhân viên y tế ông tham gia Thế chiến II. Ông lập một nhóm phi lợi nhuận giúp trẻ em nhập cư học tiếng Anh. Để kiếm sống ông có một doanh nghiệp nhỏ bán bảo hiểm ôtô trong nội thành Baltimore. Khách hàng của ông phần lớn là những người nghèo có hồ sơ tín dụng kém hoặc ít tiền. Ông luôn cố tìm cách kiếm ra bảo hiểm để họ được phép lái xe.

Với cả triệu lý do cha tôi là vị anh hùng của tôi.

Tôi lớn lên khá thoải mái trong một gia đình trung lưu ở thị trấn Columbia bang Maryland. Tiền chưa bao giờ là một vấn đề trong nhà chủ yếu do cha mẹ tôi không có nhu cầu chi tiêu nhiều. Họ sống rất thanh đạm. Chúng tôi ít đi ăn tiệm tới rạp xem phim một hoặc hai lần mỗi năm. "Các con nên xem tivi - cha mẹ tôi thường nói - Nó không tốn tiền. Hoặc tốt hơn các con nên đến thư viện mượn sách mà đọc".

Khi tôi 2 tuổi và chị tôi 4 tuổi mẹ đưa chúng tôi đến rạp xiếc. Lúc lên 9 tôi lại muốn đi xem. "Con không cần phải đi nữa - mẹ tôi nói - Con đã xem xiếc rồi còn gì".

Theo chuẩn mực bây giờ điều đó có vẻ như một sự áp bức nhưng thật ra với cách sống như vậy chúng tôi đã có một tuổi thơ thật tuyệt vời. Tôi thấy mình thành đạt trong cuộc sống như ngày nay chính bởi tôi có một người mẹ và một người cha đã làm rất nhiều việc đúng đắn.

Chúng tôi không mua sắm nhiều nhưng chúng tôi lại nghĩ về mọi thứ. Cha tôi là người ham hiểu biết thời sự lịch sử và mọi điều liên quan tới cuộc sống. Lớn lên tôi nhận thấy có hai loại gia đình:

1. Loại gia đình cần đến từ điển trong bữa ăn tối.

2. Loại gia đình khác.

Chúng tôi thuộc loại thứ nhất. Hầu như mỗi tối chúng tôi đều phải tham khảo cuốn từ điển để trên giá sách cách bàn ăn chừng sáu bước. "Nếu mình có câu hỏi - cha mẹ tôi nói - thì cần phải tìm câu trả lời".

Thói quen bản năng trong gia đình tôi là không ngồi yên như những kẻ lười nhác rồi ngạc nhiên. Chúng tôi biết một cách khác tốt hơn: mở bách khoa toàn thư mở từ điển mở đầu óc của mình.

Cha tôi cũng là người kể chuyện rất tài ông luôn nói mỗi câu chuyện cần được kể với một lý do. Ông thích những câu chuyện đã trở thành châm ngôn về đạo đức sống. Ông là bậc thầy về loại chuyện như vậy và tôi đã tiếp thu được những kỹ xảo đó của ông. Bởi vậy chị tôi Tammy khi xem trực tuyến bài giảng cuối cùng của tôi đã thấy miệng tôi chuyển động và nghe một giọng nói nhưng không phải là của tôi. Đó là của cha. Chị biết tôi đã sáng tạo lại khá nhiều điều chọn lọc trong sự thông thái của cha. Tôi không phủ nhận điều đó. Thật ra lúc đó tôi có cảm giác như đã đội lốt cha mình trên bục giảng.

Tôi trích dẫn cha tôi hầu như mỗi ngày. Sau này tôi thấy mình đã trích dẫn về cha ngay cả những điều ông không nói. Theo cách nghĩ của tôi những lời uyên bác đó vẫn có thể là của cha tôi dù ông chưa nói ra. Với tôi ông là người biết mọi thứ.

Mẹ tôi cũng là người hiểu biết nhiều. Suốt cuộc đời bà luôn thấy có bổn phận dẫn dắt tôi. Và tôi biết ơn về điều đó. Cho đến nay nếu ai đó hỏi rằng hồi nhỏ tôi thế nào bà mô tả: "Tỉnh táo nhưng không quá sớm phát triển". Ngày nay chúng ta sống trong thời đại mà các bậc cha mẹ luôn khen con mình là thiên tài. Còn mẹ tôi coi "tỉnh táo" đã đủ như một lời khen.

Cha mẹ tôi biết cần làm gì để giúp đỡ mọi người. Ông bà luôn tìm kiếm những dự án lớn rồi dấn thân tham gia. Cha mẹ tôi đã cùng thuê ký thác một ký túc xá năm mươi phòng ở vùng nông thôn Thái Lan để giúp các em gái địa phương có điều kiện tiếp tục đến trường thay vì phải bỏ học làm gái điếm.

Randy Pausch cùng gia đình - Ảnh tư liệu

Ở tuổi 83 cha tôi bị chẩn đoán mắc bệnh ung thư máu. Biết không còn sống được lâu ông đã đăng ký hiến xác cho các nghiên cứu y học và đóng góp tiền để chương trình từ thiện của ông ở Thái Lan có thể tiếp tục được tối thiểu sáu năm nữa.

Nhiều người tham dự bài giảng cuối cùng của tôi bị thu hút bởi một bức ảnh tôi đưa lên màn chiếu: đó là bức ảnh chụp tôi trong bộ đồ ngủ nằm nghiêng tựa lên khuỷu tay. Rõ ràng tôi là một cậu bé ưa những ước mơ lớn.

Thanh gỗ chắn ngang người tôi là mặt trước của chiếc giường tầng. Cha tôi một người khá khéo tay đã tự đóng chiếc giường đó. Nụ cười trên khuôn mặt thanh chắn gỗ cái nhìn trong đôi mắt: bức ảnh đó nhắc rằng tôi đã trúng xổ số cha mẹ.

RANDY PAUSCH

VŨ DUY MẪN (dịch)

______________________________

Khi thừa nhận mình là một người may mắn Randy Pausch cũng đau đớn nhận ra cái may mắn ấy các con ông chẳng bao giờ có được. Những đứa trẻ của ông (5 tuổi 2 tuổi và 1 tuổi) rồi sẽ lớn lên trong sự thiếu vắng người cha...

Randy Pausch bước vào cuộc sống của con cái mình theo cách khác khi gửi đi một lời đề nghị.


Kỳ sau:
Cậu Randy xin một đặc ân


http://www.tuoitre.com.vn/Tianyon/Index.aspx?ArticleID=341509&ChannelID=89

More...

THƯỢNG ĐẾ HÉT LÊN

By Nguyễn Lâm Cúc

 

( Ảnh coppy trên mạng)

Truyện ngắn Nguyễn Lâm Cúc
 

Khi biết chắc vợ gã đã tắt thở. Gã lấy cớ mấy ngày qua mệt mỏi vì chăm sóc vợ bệnh cần được yên tĩnh nghỉ ngơi vài chục phút rồi về phòng riêng đóng cửa lôi bịt thuốc ngủ hàng trăm viên được chuẩn bị sẵn nuốt ừng ực.

            Gã đuổi kịp vợ. Cả hai cùng một lượt đặt chân vào đại sảnh của Thượng Đế. Gã vừa bái lạy vừa kể kể kêu than. Thưa Ngài con có ba điều oan ức ngày hôm nay con quyết đem tội lỗi mà  mụ đàn bà nanh nọc kia  đã gây ra cho đời con để xin Thượng Đế phán xử.

            - Ngươi hãy bình tĩnh. Nay ngươi và vợ ngươi đều đã ở chốn Thượng Giới mọi việc sẽ được xét xử không một chút lươn lẹo gì. Ngươi thông thả trình bày cho rõ ràng rồi ta sẽ liệu.

            - Dạ thưa Ngài đời con sống ở cõi phàm tục được chỉ hơn bốn mươi năm vậy mà đã phải ba lần chết. Tất cả đều do con mụ yêu quỉ này mà ra. Hơ hơ hơ- Gã nức nở kêu gào- Lần đầu tiên con chết cả cuộc đời khi mụ ta tuyên bố rằng mụ ta không thể sống với con nữa. Nguyên nhân là vì không tìm thấy những điểm tương đồng giữa con với mụ. Con hỏi mụ thì mụ khăng khăng nói ai cũng phải làm ra tiền mới có quyền tiêu tiền. Con thì tính rộng rãi nên khăng khăng cãi tiền thì ai cần cứ xài xài hết thì...thôi sao lại nhỏ nhen vì đồng tiền mất tình đoàn kết. Chẳng phải loài người đang đổ mồ hôi thế giới đại đồng chuyện đó ta không thể ngoài cuộc nên thực từ trong nhà trở đi.  Mụ lại nói thế thì mụ phải được tham gia bàn bạc khi con định thành lập vài cái công ty đào lật toàn khu vườn lên để tìm vàng...Con thì nói lệnh của con là đủ vì con là chủ của gia đình cần gì mụ cứ xin con con sẽ cho. Con chỉ nói thế mà 15 năm qua nó không nhìn mặt con. Ngài nghỉ thử coi mười lăm năm nó không nhìn con thì con còn sống hay sao. Vậy là con chết lần thứ hai. Nó không nhìn mặt con nhưng nó vẫn là vợ của con. Con vẫn thấy bong của nó là được thế nghĩa là nó vẫn thuộc về con. Vậy cho nên khi nó bệnh mà chết đi con quyết vẫn không cho nó thoát con đã tự bứt tử mình để đi vào thế giới khác tiếp tục khẳng định nó thuộc sở hữu của con. Nhưng hỡi ôi! Khi con không làm người trần mắt thịt con mới tá hỏa rằng nó không chung tình cùng con nó đã ăn nằm với dăm ba người đàn ông khác. Thế này thì Thượng Đế ơi con lại chết luôn ngay cả sau khi con đã chết. Xin Ngài hãy trừng trị con mụ kia cho hả tấm lòng căm hận của con. Con xin Ngài xót thương !- Gã cung cúc lạy như tế sao trông thật thê thảm.

            - Được được. Ta đã nghe cả rồi. Bây giờ người đàn bà kia ngươi có gì để nói không? -Thượng Đế ngao ngán cất lời. Người đàn bà đầu vẫn cúi gầm không nhìn rõ mặt cất tiếng.

            -Lạy Thượng Đế con có bốn điều buồn khổ nay con đã ở trước mặt Thượng Đế xin ngài hãy để con được một lần thổ lộ.

            - Ta cho phép ngươi được nói mọi nguồn cơn.

            - Thưa Ngài con sống như một con người cho đến cách đây mười lăm năm thì không còn như thế nữa mà trở thành một đồ vật trong tay người chủ kia- Người đàn bà chỉ tay về phía người đàn ông và khóc rống lên- Huhuhu. Khi con biết rõ mình chỉ là một món đồ của ông ta con đã tìm cách giải thoát con cũng là cứu ông ta. Con nói hãy buông tha cho tôi và hãy đi tìm một nguồn sống khác cho ông. Nhưng gã ta cương quyết không chịu. Vì con chắc gã ta biết sẽ không có ai dễ dàng bị gã bắt nạt như gã đang nắm chặt trong tay một món đồ như con. Vậy thì con làm sao mà để một lần duy nhất được sống của con lại bị hủy hoại hoàn toàn trong tay gã? Nếu Thượng Đế là con Thượng Đế sẽ ngồi im để thấy mình mục rửa từng phần hay sẽ đi tìm những lẽ sống khác mà niềm vui của con người có gì mảnh liệt hơn ngoài chuyện đàn ông và đàn bà? Thế nhưng con đã làm gì nào con đã đi tìm nguồn sống của con hơi thở của con bằng đôi chân của kẻ ăn trộm của kẻ cướp của một tên gian. Thế thì có thể gọi là con đã từng sống hay không?

Và bây giờ ngay cả khi con chết đi rồi con vẫn chưa thoát khỏi sự truy đuổi của gã đàn ông mà hắn ràng buộc vào đời con chỉ bằng một danh nghĩa chồng vợ. Hơ hơ hơ. Con đã nói xong bốn điều...

-Ngươi đã nói xong rồi phải không?- Thượng Đế thét lên- Bây đâu? Bãi triều. Ta cần giải lao để uống thuốc giảm stress trước đã. Hehe

More...

ANH EM CẬT RUỘT

By Nguyễn Lâm Cúc

 

( Ảnh coppy trên mạng)

Truyện ngắn Nguyễn Lâm Cúc


Thím Tư lấy chú Tư khi cả nhà nội tôi ai nấy đều đã có vợ có chồng. Chú Sáu đã có thằng Liêm sắp biết đi. Cô Tám cưới hồi đầu năm.

Cả nhà nội chẳng mấy ai hứng thú việc thím Tư về làm dâu. Cô Tám còn trả thù thím Tư một đòn chí mạng dùm cho bạn gái. Bởi vì cô Tuyết từng đem cô Tám về quê chơi khoe với ông nội Linh bà nội Cẩn ngoài quê rằng cô Tuyết sẽ là cháu dâu trong nhà. Đùng một cái chú Tư đi cưới thím Tư mà thím Tư không phải là cô Tuyết. Cô Tám nói với bà nội má chỉ nên may áo dài cưới cho chị Tư thôi đừng may quần. Áo cưới thì mặc qua một lần rồi có dùng vào việc gì nữa đâu. Chị Tư không theo đạo đâu có chủ nhật thứ bảy đi nhà thờ mà may sắm cho nhiều tốn kém vô ích.

Bà nội rất hỉ hả khi nghe cô Tám nói vậy bởi bà nội đâu dễ tha thứ cho thím Tư cái tội "đạo ai nấy giữ". Hôm nội đi thăm nhà gái tôi lon ton đòi theo và nghe thím Tư nói với chú Tư anh nên nghe lời cha mẹ em với anh không được làm chồng làm vợ thì làm bạn. Anh không lấy được em thì cưới người khác nhưng cha mẹ chỉ có một. Em không dám xui anh làm sai lời gia đình nhưng em cũng không muốn làm cha mẹ em buồn phiền vì bỏ tổ tông mà đi lấy chồng. Thím Tư nói rành rọt lắm. Không biết chú Tư tôi nghĩ sao mà bỗng gan chú từ gan thỏ thành gan gấu. Chú bước vào nói thẳng băng giữa đôi bên gia đình rằng chú đồng ý để thím Tư giữ lấy đạo của mình không cần phải theo đạo nhà chồng. Bà nội tôi bỏ cơm hết ba ngày nhưng chú Tư tôi nói gì đó cả buổi tối bà nội tôi mới nguôi nguôi.

Tôi có tật nói leo. Cô Tám cô Tám. May áo cưới cho thím Tư mà không may quần vậy thím Tư ở truồng về nhà chồng ha Cô?  Cô Tám đang cầm cái thước thợ may trong tay cô vút thẳng vào lưng tôi tới tấp miệng chửi cái đồ nói leo. Mày biết cái gì chỉ giỏi nói leo. Hổn quá!

Từ đó tôi cứ thắc mắc may áo cưới mà không may quần vậy thím Tư tôi đành về nhà chồng trong chiếc áo mới quần cũ hay thím Tư tôi sẽ khép nép kéo vạt áo che phía bên dưới trần truồng đi bên cạnh chú Tư tôi trong đoàn rước dâu? Đầu óc non nớt của tôi cứ lởn vởn bấy nhiêu thắc mắc mà không dám hỏi ai vì còn sợ mấy cây thước cháy bỏng của cô Tám.

Hôm đám cưới chú Tư tôi đòi đi theo cho bằng được. Tôi lẻn vào đứng sát bên thím Tư chứng kiến cảnh thím Tư bổ nháo bổ nhào nhờ người chạy gấp ra mấy tiệm cho thuê đồ thuê vài cái quần trắng. Khoảng nửa giờ sau thím tôi thử vừa một cái. Tôi nhìn chiếc quần chăm chăm nên thấy ở phía lai quần màu trắng đã ố vàng. Thím Tư đàng hoàng trong chiếc áo cưới màu hồng non về nhà chồng.

Tôi nhớ hôm bà nội tôi đòi sính lễ nhà trai cho đám cưới cô Tám: nào là vàng làm bông tai nhẫn cưới nào mà áo quần mặc ở nhà áo quần đi chơi...Rồi nhìn cái quần làm dâu của thím Tư tôi mà rơm rớm nước mắt.

More...

Sắp xuất bản cuốn “Bài Giảng Cuối Cùng”

By Nguyễn Lâm Cúc

 
(Lang thang trên mạng NLC đọc được tin này ở blog của anh Vũ Duy Mẫn một người anh khả kính mà nhiều anh chị em trên VNWEBLOG biết đến. Anh cũng từng có một blog ở đây. NLC "chôm" thông tin về quyển sách dịch sắp được xuất bản của anh VDM  để thay lời chúc mừng. http://duymanvu.wordpress.com/)


(Bìa trước quyển sách)



phác thảo giao diện trang web giới thiệu cuốn sách của VinaBook/Mekong trên youbooks.wordpress.com

VŨ DUY MẪN

Trung tuần tháng Mười VinaBook và Nhà Xuất Bản Trẻ sẽ xuất bản cuốn "Bài Giảng Cuối Cùng" của Randy Pausch bản tíếng Việt do tôi dịch.

Thời gian là tất cả những gì bạn có. Và một ngày nào đó bạn sẽ thấy bạn có ít thời gian hơn là bạn nghĩ. - Randy Pausch

Đại học Carnegie Mellon (Mỹ) có chương trình mang tên "Bài giảng Cuối cùng" để mỗi năm một giáo sư được mời thuyết trình bài giảng lần cuối cùng của mình cho sinh viên. Đó là một truyền thống tuyệt vời qua đó cả người giảng lẫn người nghe có một khỏanh khắc để suy ngẫm về những gì là ý nghĩa nhất trong cuộc đời.

Tháng Chín năm 2007 người thuyết trình là Randy Pausch giáo sư tin học 47 tuổi cha của ba đứa con còn rất nhỏ. Ông mắc bệnh ung thư tụy và lúc đó các bác sĩ cho biết ông chỉ còn ba tới sáu tháng để sống. Bài thuyết trình của Pausch "Thật Sự Đạt Được Những Ước Mơ Tuổi Thơ" rất sinh động và cuốn hút như chính con người ông. Thay vì nói về cái chết bài thuyết trình nói về sự sống về việc thực hiện những ước mơ của chính mình và về việc tạo điều kiện cho những ước mơ của những người khác về việc sống thực từng ngày như đó sẽ là ngày cuối cùng của bạn.

Video bài giảng của ông được lan truyền trên internet và được hàng triệu người xem.

Bài Giảng Cuối Cùng xuất bản tháng Tư năm 2008 với sự cộng tác của Jeffrey Zaslow phóng viên của Thời báo Phố Wall (The Wall Street Journal.) Vì muốn xuất bản bài giảng dưới dạng sách nhưng lại không muốn phí thời gian tách khỏi các con Pausch một người biết cách làm việc rất hiệu quả đã dùng 53 buổi đi xe đạp tập luyện hàng ngày qua điện thọai đi động kể những suy nghĩ của ông cho Zaslow để chuyển những câu chuyện kể này thành dạng một cuốn sách.

Bài Giảng Cuối Cùng là một cuốn sách nhỏ có thể đọc trong vài buổi ngắn. Nó bao gồm nhiều câu chuyện và cảm nghĩ cô đọng cho ta thấy Randy Pausch đã hòan tất những ước mơ tuổi thơ của ông ra sao và những nguyên tắc mà ông đã tiếp thu được trên con đường đó. Những hạt ngọc này bao gồm quan điểm của Pausch "những bức tường gạch trên đời ở đó để cho thấy chúng ta mong muốn một việc gì đó nhiều tới đâu " nhận xét "kinh nghiệm là thứ bạn có khi bạn không đạt được điều bạn mong muốn " và một châm ngôn của triết gia La Mã Seneca "may mắn xảy ra khi sự chuẩn bị gặp gỡ cơ hội."

Pausch có trí nhớ tuyệt vời và là người kể chuyện tài tình rất lôi cuốn.

Cuốn sách được viết cho riêng ba đứa con nhỏ của Randy Pausch là Dylan Logan và Chloe để ghi lại những điều căn dặn của một người cha mà ông sẽ không còn ở đó để nói với các con khi chúng khôn lớn. Nhưng nó sẽ được hàng triệu người đọc bởi những gì Pausch viết là những thông điệp phổ dụng và rất rõ ràng tất cả chúng ta đều có thể thấy hữu ích.

VinaBook/Mekong có bài giới thiệu cuốn sách trên trang web

More...

"CÚC ĐẮNG"...

By Nguyễn Lâm Cúc

 
 


             (Ảnh coppy trên mạng)


Nguyễn Lâm Cúc


Tôi yêu thích những bức tranh chữ.
 

Tôi cũng từng được người quen bạn hữu viết tặng cho vài chục bức tranh chữ. Trong đó có cả tranh của bậc thầy tranh chữ danh tiếng Quan Tồn Chí.

Nhưng tranh ở lại với tôi không lâu mới vừa vào cửa hôm trước hôm sau chúng đã đội nón qua lưng trở ra đi làm nhiệm vụ giữ cho bạn bè khác không quên tôi mỗi khi thấy chúng. Chỉ duy nhất một bức tranh chữ ở lại cùng tôi được đặt ngay trong phòng riêng với hai câu thơ của nhà thơ Phạm Tiến Duật:

 "Cây cúc đắng quên lòng mình đang đắng

Trổ hoa vàng dọc suối để ong bay"

( Đi trong rừng)

Tôi thích nhiều thơ của Phạm Tiến Duật. Trong cái đầu gần như không nhớ được gì của tôi vẫn làu làu khổ thơ này

" Xe không kính không phải vì xe không có kính

Bom giật bom rung kính vỡ đi rồi

Ung dung buồng lái ta ngồi

Nhìn đất nhìn trời nhìn thẳng

( Tiểu đội xe không kính)

Ai cũng biết nhà thơ Phạm Tiến Duật là nhà thơ mang áo lính. Chiếc xe không kính ấy Ông chắc đã ung dung ngồi đi dọc con đường chiến đấu.

Mà đường chiến đấu tất nhiên rất dễ sợ!

Tôi thuộc thế hệ biết chiến tranh trên nóc nhà của mình nhưng luôn nghĩ chuyện ấy của người lớn. Bởi vậy nói về chiến tranh tôi như kẻ nhìn người ta ăn trên ti vi mà tả mùi thơm. Nhưng về rừng tôi cho rằng mình là thuộc tốp những người "ăn của rừng rưng rưng nước mắt". Tôi hiểu rừng.

Có rất nhiều kiểu biết rừng : Ẩn náo trong rừng ở rừng ăn rừng và dạo chơi trong rừng. Tất nhiên người ẩn náo và kẻ ở rừng biết rừng khác với bọn ăn rừng. Người dạo chơi trong rừng biết theo cách khác nữa. Tôi thuộc tốp đầu. Bất đắc dĩ mới ẩn náo mới ở rừng bởi mỗi bước chân trong rừng thiêng nước độc đều tiềm ẩn bao điều bất trắc. Sung sướng gì khi phải ở trong rừng kia chứ. Nhà thơ Phạm Tiến Duật là người " Đi trong rừng".

Đi Trong Rừng

Phạm Tiến Duật

Anh đi trong rừng lá vỗ trên cao
Gió bốn bề cây; cây ngả nghiêng chào
Lay bóng đậm gió thổi vào đốm nắng.
Cây cúc đắng quên lòng mình đang đắng
Trổ hoa vàng dọc suối để ong bay;
Cây bồng bênh cười vui suốt ngày
Thân thẳng cây chò cành ngang cây bứa;
Cây nhựa trắng là cây si cây sữa
Nhựa vàng cây dọc nhựa đỏ cây nò
Cây nứa mọc đứng cây giang mọc bò
Cây tầm gửi mọc ngồi đỏng đảnh
Cây lim uy nghi sa nhân ma mỏng mảnh
Dạ hương của đêm mắc cỡ của ngày.
Da bàn tay thường chạm với da cây
Khuôn mặt người chạm vào mặt lá.
Rừng ơi rừng ta bỗng gần gũi quá!
Không có những ngày này hồ dễ đã quen nhau ?

Bài thơ trên có 17 câu  nói về 15 loài cây rừng. Tả chúng cả về ban ngày lẫn ban đêm. Trong đó hai câu thơ tả về cây cúc đắng  thật tuyệt vời.

            Tôi không hiểu vì sao người xưa nói hoa cúc nở vào mùa thu khi những loài khác khom mình rụng lá. Trong miền Nam hoa nở bốn mùa mùa nào cũng có hoa cúc và muôn sắc màu chứ không riêng cúc vàng.

            Trong thiên nhiên mạnh mẽ nhất cũng là những cây cỏ cúc. Chỉ một kẽ đá một vạt đất ẩm hay giữa mùa khô gay gắt vẫn thấy loài cỏ này vươn xanh và nở hoa trên những vùng cây cỏ khô cằn.

            Hoa cúc dại có  ba màu đặc trưng trắng tím vàng.

"Cây cúc đắng quên lòng mình đang đắng
Trổ hoa vàng dọc suối để ong bay"

Hai câu thơ đã nói rõ những bông cúc này đang nở bên bờ suối vào một ngày rất đẹp trời bởi hôm đó ong bướm bay lượn nhiều trên hoa.

Có lẽ hôm ấy là ngày người chiến sĩ dừng chân sau một chặng hành quân mệt mỏi. Người lính nhà thơ đã nằm lên vạt cỏ đã mơ màng về quê nhà trong đầu óc anh bóng một thanh nữ hiền thục mảnh mai hiện lên với rất nhiều yêu thương. Lúc đó anh vô tình bức một cọng cỏ cho vào miệng nhay nhay rồi chợt thấy cây có vị đắng?

Một con người đã nếm trải nhiều quả đắng vị đắng ấy bây giờ thành vị chủ đạo trong lòng. Nhưng mà đắng thì sao? Tặc lưỡi một cái cho qua. Giây phút mơ màng xa xôi chạnh nỗi niềm biến mất chỉ còn lại những bông hoa đang nở và ong bay

Trong thực tế cây cỏ cúc hay hoa cúc có đắng không? Các loại hoa cúc ở nhà thì tôi chưa thử nhưng vì tò mò từ vị đắng của hai câu thơ trên tôi đã nếm vài loài cúc hoang dại trên rừng trên rẫy thì thấy có vị ngai ngái mà không đắng.

Đọc lại bài thơ trong 12 câu tả 15 loài cây thì tất thảy đều tả chân thực. Riêng hai câu về cây cúc lại không như thế. Rất bóng bẩy ý ẩn tình ẩn. Người ẩn sau cây và cây hay người khó phân biệt.
 

Vì thế bạn bè tôi cả người bạn viết bức tranh chữ tặng tôi kia đều nghĩ rằng đó là nói về tâm trạng con người. Bức tranh được tặng có nghĩa  ám chỉ.

Đem hai câu thơ ra khỏi bài thơ   

"Cây cúc đắng quên lòng mình đang đắng
Trổ hoa vàng dọc suối để ong bay"

            Sẽ thấy hai  câu thơ hoàn toàn có thể đứng độc lập và làm nên một bài thơ nghĩa rộng hơn ý đẹp hơn mênh mông đến khó mà đi tận cùng ý nghĩa của bài thơ. Bởi vì  ai soi vào cũng thấy có bóng dáng cuộc đời mình trong đó cũng thấy có vị đắng nhưng đã  "quên" đi.  Phải biết quên để trổ hoa. Nhưng trong đời người nên quên điều gì và nên nhớ điều gì? Quả không dễ chút nào.

More...

THẬT HAY ĐÙA?

By Nguyễn Lâm Cúc

( Không yêu cũng chiếm một phần lấy oai!)

 
( ảnh coppy trên mạng)

Nguyễn Lâm Cúc

Với nhiều người văn chương mạng là trò chơi của những người nhàn cư lương thiện.
 

Tác phẩm chào đời trên mạng được không ít bạn đọc gương mục kỉnh trợn mắt  thưởng thức. Phần lớn được đùm bọc trong những lời khen nhung lụa. Bỗng một ngày kia gia chủ hay ai đó đăng lên một bố cáo rất long trọng rằng đã thành "người" vì mới được tờ báo này tạp chí kia in. Từ đó hơn hẳn trong mắt chính tác giả và " da tuyết mày cong" hẳn ra trong mắt những người từng thấy nhớn lên. 

Nói theo kiểu hàng hóa thời a còng đã được dán tem kiểm chứng. Cũng từ đó mới được xem là đã có đời sống thật được khai sanh.

             Hầu như tờ báo nào cũng dành một rẻo "đất" bé tẹo cho văn chương vào những số  cuối tuần. Báo văn chương phát hành trên toàn quốc có Văn Nghệ Văn nghệ trẻ Văn nghệ Quân đội tạp chí Văn...Các tỉnh thành khác có tạp chí Văn nghệ. Một số mỗi tuần ra một tờ có nơi  tháng xuất bản một kỳ hay ba tháng mới được một ấn phẩm.

Tuy ngày nào cũng thấy vài ba một truyện ngắn dăm bảy tản văn hàng chục bài thơ trên các mặt báo này báo nọ. Nhưng số lượng này ít hơn số lượng chúng được sanh ra rất nhiều. Nghĩa là có hàng vạn đứa con tinh thần của loài người của văn chương Việt chưa và  không bao giờ nhận được giấy khai sanh. (Chưa hẳn chúng không nghiêng nước nghiêng thành về nhan sắc).

Mạng Internet đã cho chúng cơ hội.

Mạng Internet đến tận nhà mời người ta bước ra với thênh thang.

Ai cũng biết rằng nhà thơ nhà văn ít có người sống được bằng nghề cầm bút. Phần lớn họ công bố tác phẩm là để bạn đọc biết đến chúng. Trong số họ trước đây đã có tác giả bán con heo ki cóp của người vợ quanh năm sấp mặt ngắm đất để lấy đồng tiền in thơ văn thành tập rồi khệ nệ ôm đứa con tình thần của mình đi gửi gấm cho người này người kia. Xót cả rụôt! Bởi cũng đã có không ít người nhận chúng theo kiểu này đã không giở quyển sách ra một lần nào.

Biết làm sao được trong thời buổi cứ bằng mặt cho xong! Không yêu cũng chiếm một phần lấy  oai.

Nhưng thời đại cho cả người viết lẫn người đọc một cơ hội mở. Với người viết ngoài các website cá nhân blog đang trở thành những tờ báo riêng kênh phát thanh riêng hay là nơi công bố tác phẩm quan điểm của từng tác giả. Nhiều blog trở thành chốn bạn đọc tìm đến mỗi ngày. Thậm chí họ không đến đó một lần cảm thấy ngày đó trôi qua trong tiếc nối.

Khái niệm blog là nhật ký đã thiên biến muốn hiểu theo kiểu nào cũng được miễn là người dùng blog nằm trong khuôn khổ cho phép của pháp luật. Và cũng không hề gì nếu nói mỗi blog là một trang báo cá nhân.  Mạng thò bàn tay trẻ trung của mình vào bóng tối lôi ra không ít thứ từng bưng bưng bít bít và làm cho một số cây kéo cắt xén phải thận trọng.

Mạng đã thỏa mãn nhu cầu công bố tác phẩm với bất người cầm bút nào miễn là người đó đáp ứng những điều kiện tối thiểu: Gõ được phím đưa được bài viết lên mạng. Bài viết thì đến thẳng với người đọc mà không cần qua những cái lưới lọc nào khác. Cả người đọc lẫn người viết đều sung sướng với mênh mang chân trời đang mở toang.

Không chỉ vậy mạng đang đem đến cho những người cầm bút cơ hội tạo ra thị trường văn chương toàn cầu nếu đủ sức. Điều này chắc chắn không phải là mới mẻ ở những quốc gia tiên tiến.

Văn chương mạng nền văn chương đang được trẻ hóa về nhiều mặt và không hề đùa chút nào.

 

 

More...

ĐỜI SỐNG VÀ GƯƠNG MẶT THƠ

By Nguyễn Lâm Cúc

  (...Nhưng quan trọng và phổ biến hơn nhà văn nhà thơ nhà báo chân chính là tinh hoa của xã hội bởi tư tưởng hiểu biết và tầm nhìn của họ. Họ là những con người của tư duy có khả năng tạo ra động lực cách mạng nhưng thường không phải là người làm cách mạng. Vì thế họ không cần chức sắc. Giá trị của người cầm bút chắc chắn không phải chiếc ghế họ ngồi mà là những tác phẩm họ để lại cho đời. Vũ Duy Mẫn)



( Ảnh coppy trên mạng)


Nguyễn Lâm Cúc

Mới đây vào giữa trưa tôi đã xem chương trình văn nghệ ở một đài địa phương. Trên khung hình ti vi hiện ra những người bạn quen biết trong đó có nhà thơ Huỳnh Hữu Võ.
Trong cuộc đời sáng tác của mình nhà thơ Huỳnh Hữu Võ rất có duyên với ca khúc. Ông đã có 115 bài thơ phổ nhạc. Nhiều bài được công chúng yêu mến ví dụ như ca khúc Giọt buồn do Vũ Hoàng phổ nhạc đã được nhiều ca sĩ tên tuổi thể hiện. Mỗi khi đi hát karaoke với bạn bè tôi cũng hay tìm bài Giọt buồn rống lên dọa người khác.

Gương mặt nhà thơ Huỳnh Hữu Võ dưới ống kính truyền hình nhàu nát. Hay đúng hơn ống kính đã chọn góc tả chân thực hình ảnh về Ông. Thời gian tỏ ra rất thành công trong việc lưu vết gian truân lên da thịt của người viết thơ. Ngoài mái tóc dài buộc túm ra sau gáy gợi cho người ta nghĩ đến sự lập dị. Còn lại vóc dáng màu da đến cử chỉ  Huỳnh Hữu Võ chẳng khác gì một nông dân.

Ông đang là linh hồn cuộc tọa đàm. Ngồi quanh ông còn có năm sáu gương mặt thơ khác nữa trong đó có một nhà thơ nữ. Chị còn trẻ tự giới thiệu là một giáo viên. Tuy vậy chị cũng không làm cho không gian nơi diễn ra buổi trò chuyện sáng hơn lên.

Họ ngồi bên một chiếc bàn thô sơ chiếc bàn đặt trong một gian nhà cũng thô sơ không kém và trống hóac. Lọt vào ống kính những tàu lá chuối vươn phất phơ lên trời trong cái nắng đỏ quạch. Đó là khung cảnh bên ngoài gian nhà nơi họ đang ngồi. Nếu không nghe những lời đọc thơ đang được các nhà thơ đọc một cách hết sức trịnh trọng. Mọi người đều nghĩ rằng đó là những nông dân sau khi cuốc đất trong vườn đến mệt lử họ ngồi nghỉ tay uống nước nói chuyện trên trời dưới đất.

Tôi tắt ti vi. Không phải vì chương trình dỡ thậm chí tôi còn phục nhóm quay phim dựng chương trình họ đã lột tả được cái sự thật của đời sống thơ hôm nay. Qua đoạn phim ngắn của họ qua cảnh tôi vừa tả trên nhóm làm phim này đã không làm như vẫn thường làm đó là đánh bóng tô vẽ lên những đời thơ vài ba cảnh ngụy tạo. Điều này bắt đầu hiếm trong thời buổi bệnh "nói tốt" đã nan y. Tôi tắt tivi vì không chịu đựng đựơc nỗi buồn tôi vừa cảm thấy được vừa cô đặc lại trong tôi. Đó là gương mặt và đời sống thơ èo ụôt!

Họ không xác xơ sao được? Một người có danh trên cả hai làng Thơ và Nhạc như  Hùynh Hữu Võ thì cuộc sống lại dựa vào quán cơm của vợ. Tôi tin chắc thơ chưa từng đem lại cho ông chút gì ngoài việc tốn kém thêm rượu cho mấy ông bạn ưa ngâm nga thi phú.

Đời sống thực như vậy. Đời sống tinh thần của các nhà thơ cũng chỉ quẩn quanh trong nhóm vài ba người với nhau. Họ ngó nhau đến xanh rêu! Tôi biết điều này rõ lắm. bởi tôi chưa từng nói chuyện thơ với ai khác ngoài Kim Oanh và anh Đinh Đình Chiến. Nhưng câu chuyện này cũng đâu chừng một hai lần trong một năm. Quanh đi quẩn lại  cũng chỉ vậy. Khi tôi ở nhà dù 3 đứa trẻ của tôi với tôi vô cùng thân thiết. Khi có thể mẹ con chơi trốn tìm chơi ô ăn quan chơi lò cò bắn bi...Nghĩa là chúng tôi vui chơi như tất cả đều là trẻ nhỏ. Tôi hét to hơn bọn trẻ nữa là đằng khác. Thế nhưng tôi chưa bao giờ khoe thơ của tôi với chúng. Bởi vì chúng sẽ không nghe khi tôi nói về thơ. Chúng sẽ cười một nụ cười hô hố và gạt phắt đi mỗi khi tiếng thơ thoát ra khỏi môi tôi. Chúng không biết thơ thẩn ấy để làm gì. Thật vô bổ!

Thơ trở thành một bí mật của riêng tôi tại gia đình. Trong suốt hai chục năm có cái ti vi tôi chưa bao giờ mở chươg trình thơ bởi vì mở ra các cháu sẽ tắt liền kèm câu nói nghe lê thê não cả rụôt.
 

Với con tôi còn dấu dấu diếm diếm những bài thơ mình viết không phải bởi vì viết thơ là xấu mà bởi vì tôi không thắng được cái dư luận : thơ thẩn như người mất hồn. Và viết thơ là "lãng mạn" lắm đấy! Chữ lãng mạn ở đây được hiểu được giải thích hết sức bình dân đó là : tình ái rất lăng nhăng.

Trong xã hội thì sao? Những trang thơ trên báo hầu như đồng nghiệp tôi chưa từng liếc mắt đến. Trong các buổi ngồi cà phê chúng tôi nói đủ thứ trên đời nhưng cũng không hề nói chuyện thơ.

Từ ứng cử làm hội đồng nhân dân đến xét chức này ghế khác hay một vai vế nào đó trong xã hội cũng không ai nói người kia vị nọ có tài làm thơ để xem như đó là một tiểu chuẩn chiếu cố. Bởi vậy rất ít những người mần thơ có một vị trí nào đó trong giới chức sắc cấp này cấp kia.

Vậy thơ sống ở đâu?

Với tôi hiện nay thơ chỉ sống với những người viết thơ mà thôi.

More...

LỘT TẢ...LÃO HÂM

By Nguyễn Lâm Cúc

 

Nguyễn Lâm Cúc

" Thật ra lão có tên có họ  đàng hoàng nhưng bây giờ chẳng ai gọi lão theo cái tên khai sinh khá mỹ miều của lão nữa mà chỉ gọi là Hâm. Lâu rồi thành quen lão chả thèm phật ý"

            Lão Hâm tự giới thiệu như vậy.

            Tôi theo lão đi trong " Lãng đãng mùa thu Hà Nội". Những người nghĩ đến mùa thu Hà Nội đều mơ màng không gian kỳ ảo trong sương mờ cuối con đường có những đôi tình nhân tha thướt. Nhưng không phải vậy: "Qua công viên Thủ Lệ lão hít một hơi thật sâu...Nhìn cái xe đạp nước hình con thiên nga to đùng nằm xếp bên nhau vươn cái cổ cong thanh cao lên trời lão nảy ra ý muốn hỏi mấy cô thiên nga nhìn thấy gì trong công viên mà đến tận bây giờ các cô còn trong trắng đến vậy?...Dọc đường Kim Mã lão không còn chạy xe nữa. Dường như cả dòng xe cộ cuốn lão đi như cuốn một cánh bèo ...Đến ngã tư khách sạn Daewoo...lão quặt phải rồi lại quặt phải lần nữa bỏ lại sau lưng đám người chen nhau đứng đợi đèn xanh. Lão cười thầm khi thấy trong cuộc sống định nghĩa về đường thẳng " là đoạn ngắn nhất nối hai điểm" không phải lúc nào cũng đúng"...Loay hoay một chốc lão đã gần đến chỗ Hàng Cháo ( dân tỉnh khác đừng có mà đến đây tìm cháo nhé bây giờ chỗ này toàn những đồ điện đồ kim khí thôi)...

            Lão Hâm là tập truyện ngắn đầu tay của tác giả Phan Chí Thắng. "Lãng đãng mùa thu Hà Nội" là truyện mở đầu trong tập Lão Hâm. Những đoạn trong ngoặc kép bên trên là trích từ truyện. Ngoài lãng đãng mùa thu Hà Nội Lão Hâm  đi xây cầu làng Lão Hâm đào tạo tài năng trẻ Lão Hâm mục kỉnh bóng đá...Loạt truyện Lão Hâm có 19 truyện được kể với một giọng văn tưng tửng hài hước. Ở mỗi dòng văn ẩn chứa một nụ cười hóm hỉnh.

..."Thế ư lão Hâm nghĩ thầm ( các bạn chắc đã quen với việc lão rất hay nghĩ thầm) vậy là Sếp ngụ ý Sếp kém tớ sao Sếp không làm đơn xin từ chức và giới thiệu tớ thay Sếp?"         Trích  Lão Hâm tham gia đào tạo tài năng trẻ.

            Giữa cuộc sống ào ào như lốc cuốn ngày nay những phút thư thái hiếm hoi bạn cầm trên tay tập truyện mỏng khoảng độ hai trăm trang. Ngay những trang đầu tiên lang thang cùng Lão Hâm qua phố phường Hà Nội nghiêng ngó mọi ngỏ ngách cuộc đời và con người. Phố phường ẩn chứa nhiều thứ. Đằng sau mỗi cuộc đời là cả một vũ trụ bí ẩn. Thấy Hà Nội phô ra một nét khác. Lão Hâm vừa chỉ vào cảnh   vào người vừa  cười một nụ cười thật "đểu" kèm theo một cái nháy mắt khiến bạn phải cười theo. Nhưng khác với lão bạn cười một cách sảng khoái. Buông quyển sách xuống bạn vẫn còn dư âm tủm tỉm.

            13 truyện ngắn khác trong tập Lão Hâm thời @ là những mảng viết về xã hội giọng văn nghiêm trang cẩn trọng y hệt như giọng nói của cha cố. Ví dụ như  Phạm Ngọc CảnhCô bé đá bóng nhưng truyện  đậm  đà có duyên với cái kết thật phúc hậu cảm động. Người đàn bà bên lề cuộc đờiNgười đàn bà mặc đồ đen là tiếng thở dài của tác giả xót xa cho những thân phận những cảnh đời kém may mắn của phụ nữ Việt Nam mà chúng ta co thể bắt gặp gần gũi  đâu đó bên cạnh chúng ta. Tiếng thở dài trắc ẩn. Trong khi đó nhiều người cho rằng xã hội bây giờ có vẻ như tiền đang nhiều hơn bề bộn cũng nhiều hơn cuộc sống sung túc hơn và lòng trắn ẩn thì ít hẳn đi?

            Về "kinh tế" lão Hâm đã rất thành công với " Đổi chai". Truyện kể một chai rượu ngoại giá bạc triệu "quay vòng" chóng cả mặt. Chỉ trong một cái tết chai rượu ấy từ nhà sếp chạy ra hàng bà bán rượu rồi lại vào nhà sếp trên hai chục lần. Tất nhiên mua là những kẻ khúm núm bán là vợ sếp. Chuyện bọn mặt nạ nằm trong tốp này nhưng lại mang một triết lý sống bởi vì  nghe lời một con khỉ bọn mặt nạ từ bi đã tự đi bán mình. Thiên hạ đổ xô mua đi bán lại cái sự từ bi này. Vì vậy khi cần tìm một gương mặt từ bi để làm nên thiên hạ thì mới hay từ bi đã thành hàng hóa từ đời nảo đời nao rồi.

Tác giả Phan Chí Thắng trong hai năm đã in 3 tập sách trong đó có hai tập thơ Xanh ngày tháng cũ và Mùa em. Nhưng đến thời điểm này khó có thể nói ông là nhà thơ hay người viết văn. Bởi với tôi tôi thích Lão Hâm nhiều hơn hai nàng thơ kia cho dù hai nàng mày xanh mắt ngọc.

More...

CẢM BÀI THƠ YÊU BẰNG ĐÔI MẮT SO LE

By Nguyễn Lâm Cúc

 

Chân quê -Nguyễn Bính



Hôm qua em đi tỉnh về
Đợi em ở mãi con đê đầu làng
Khăn nhung quần lĩnh rộn ràng
Áo cài khuy bấm em làm khổ tôi!


Nào đâu cái yếm lụa sồi?
Cái dây lưng đũi nhuộm hồi sang xuân?
Nào đâu cái áo tứ thân?
Cái khăn mỏ quạ cái quần nái đen?


Nói ra sợ mất lòng em
Van em em hãy giữ nguyên quê mùa
Như hôm em đi lễ chùa
Cứ ăn mặc thế cho vừa lòng anh!


Hoa chanh nở giữa vườn chanh
Thầy u mình với chúng mình chân quê
Hôm qua em đi tỉnh về
Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều

1936


(ảnh coppy trên mạng)

Nỗi lo sợ của Nguyễn Bính?


(Người yêu thơ nhìn bằng đôi mắt bị so le)


               
Với tôi Chân quê là một bài thơ tình. Trong hai câu lục bát đầu tiên đã nói lên tình cảm của chàng và nàng một đôi nam thanh nữ tú yêu nhau say đắm. Vì yêu nhau họ rất quan tâm đến nhau luôn thông tin cho nhau.


"Hôm qua em đi tỉnh về

Đợi em ở mãi con đê đầu làng


Nàng đã vượt ra khỏi lũy tre làng vượt ra khỏi những cái khuôn khổ ước lệ nào đó từng làm yên lòng không biết bao nhiêu thế hệ trai làng chứ đâu phải yên lòng riêng chàng. Nhưng nay nàng đã đi nàng đã ngó thấy đã gặp gỡ biết bao nhiêu điều mới mẻ. Có lẽ nàng còn gặp những người trai ở chốn phồn hoa nữa. Trái tim của chàng thắt thõm liệu nàng...liệu nàng... Bồn chồn ngồi đứng không yên chàng thơ thẩn ra đến "con đê đầu làng" để ngóng đợi. Có lẽ bờ đê dạo ấy nơi chàng đứng mặt đất đã tơi bời bởi chàng không biết làm gì trong khi chờ đợi bởi con đường hun hút dưới chân đê mãi vẫn chưa hiện ra bóng dáng nàng chàng đi tới đi lui chàng tung chân đá nát một gò đất dẫm thình thịch lên một vạt cỏ?

Kia rồi! Cuối cùng thì nàng cũng đã xuất hiện. Nhưng... trái tim chàng nhói lên khốn khổ vì nàng không như hôm qua. Chàng nhăn nhó nhìn soi mói vào những thứ mà chàng trước đó đã mường tượng ra với xiết bao e ngại. Nhưng nàng thì mới hớn hở làm sao!


"Khăn nhung quần lĩnh rộn ràng
Áo cài khuy bấm em làm khổ tôi!"

Không kìm nén được chàng càu nhàu em vất đi đâu rồi hả? Em đã bỏ tình tôi ở đâu ở đâu? Nhưng lẽ nào lại nói thẳng tụôt ra như thế chàng bèn hỏi cái áo lụa sồi cái áo mà chàng đã rất ưng ý và  không ít lần ngắm nghía mê say trầm trồ tán thưởng.  Bởi vì mùa xuân nàng đã diện bộ quần áo tứ thân này đi lễ hội cùng chàng. Họ đã cùng chơi đu hát liền anh liền chị. Nàng lúng liếng trong nón quai thao. Chàng xúng xính trong áo the thâm khăn đóng. Bè bạn quan khách liếc về phía họ thì thầm. Nàng cả thẹn cười khúc khích. Chàng già vờ ngắm mây bay. Thế mà thế mà nàng nỡ...thay áo chỉ sau một lần lên tỉnh.


"Nào đâu cái yếm lụa sồi?

Cái dây lưng đũi nhuộm hồi sang xuân?
Nào đâu cái áo tứ thân?
Cái khăn mỏ quạ cái quần nái đen?"


Đêm nằm nhìn vào mênh mông lòng mình thi sĩ bỗng thấy lo sợ...Làm người dễ mấy ai đủ sức rời ra khỏi vòng xoáy của thời cuộc dễ mấy ai không say đắm vinh hoa. Nhất là vinh hoa ngụy trang dưới cái đẹp. Chàng vùng dậy đi tìm nàng và thủ thỉ em à anh van em em cứ như xưa em nhé em nhé.


"Van em em hãy giữ nguyên quê mùa

Như hôm em đi lễ chùa
Cứ ăn mặc thế cho vừa lòng anh!"


           
Nhưng nàng bướng bỉnh nàng dẫu đôi môi mộng và nói ứ nghe. Em có làm gì đâu em chỉ làm đẹp thôi mà. Cái đẹp có tội gì chứ? Đến nước này thì chàng phải tung ra quân bài chủ đó là truyền thống đó là đạo lý.


"Hoa chanh nở giữa vườn chanh

Thầy u mình với chúng mình chân quê"



Trong hai câu thơ trên sao thi sĩ  Nguyễn Bính không dùng chữ  dân quê mà dùng chân quê nhỉ? Bởi vì vần điệu ngữ nghĩa câu thơ cũng sẽ không thay đổi chữ dân  quê lại dễ hiểu hơn chữ chân quê? Cũng bởi vì đã có rất nhiều người cho rằng Nguyễn Bính là thi nhân viết cho tầng lớp bình dân mộc mạc. Phải chăng Thi sĩ định gửi gắm điều gì hơn nữa vào đây? Vậy hãy thử bẻ đôi con chữ ra mà tìm xem có cái gì ẩn trong đó bởi vì tôi nghi ngờ Ông đã dùng chữ "chân" như một cái khóa để thế hệ sau giải mã mối tình của Ông.

Chữ "chân" này có thể từ chữ chân thật chân thành. Như vậy chữ "chân quê" là giữ cái sự chân thật giữ sự chân thành của con người cùng với quê hương và giữa con người với con người. Chung thủy như cha mẹ đã từng. Và như đất dưới chân đã bền bỉ chắt lọc sự thơm thảo nuôi ta khôn lớn?
 

Có lẽ vì thế mà nhiều người cho rằng bài thơ " Chân quê" chính là tuyên ngôn của thi sĩ Nguyễn Bính.

Nhưng tình yêu là sự riêng tư của con người đó là lãnh vực người khác cần khoanh tay tôn trọng. Huống hồ ngày nay ai biết gì mà dám khám phá nỗi lòng trắc ẩn của Nguyễn Bính. Có lẽ không hẳn như vậy  "Chân quê" không chỉ là tình riêng mà còn mang một mối tình khác?

Tác phẩm "Chân quê" được viết năm 1936. Giai đoạn này nếu nhìn vào lịch sử thì đúng là cô gái quê Việt Nam lần đầu tiên rón rén liếc mắt dòm vào đời sống xa hoa lãng mạn khác với sự tẻ nhạt lập đi lập lại trong đời sống của người dân Việt Nam đã mấy trăm năm. Hàng mấy trăm năm đó đất nước ta hầu như không thay đổi gì nhiều về chính trị  kinh tế xã hội đời sống. Tất cả gần như quây quần cùng nhau sau lũy tre làng chật hẹp.

Khi nhìn vào thời cuộc thi sĩ Nguyễn Bính e ngại trên con đường tương lai Hồn quê sẽ phai nhạt đi ít nhiều chỉ còn tiếng hun hút của ngọn gió chướng thổi vô hồi.

Thi sĩ Nguyễn Bính đã lo sợ! Và đã lên tiếng cảnh báo phải giữ gìn!

Nhưng...chúng ta đã quên. Chúng ta thích cái sự "rộn ràng của khăn nhung quần lĩnh"



Nguyễn Lâm Cúc

More...

CHIỀU

By Nguyễn Lâm Cúc


( Ảnh coppy trên mạng)

Thơ Nguyễn Lâm Cúc



Trên đỉnh tháng mười trổ cụm buồn phơ phất

Em biết lấy gỉ để báo tin vui?

Giọt thở dài đã vo lòng nén chặt

Dải sương chiều lại nông nỗi thả rơi!

More...