TRUYỆN NGẮN CỦA NGUYỄN TAM PHÙ SA

By Nguyễn Lâm Cúc

  ( NLC vừa nhận được tập "Nơi chim cu gáy" gồm101 truyện ngăn ngắn của anh Nguyễn Tam Phù Sa. Truyện do nhà xuất bản Văn Nghệ tp Hồ Chí Minh cấp giấy phép và phát hành trên toàn quốc qua hệ thống các nhà sách. NLC xin trân trọng giới thiệu chùm 4 truyện ngắn trong tập)

            CON CƯNG CỦA MẸ


            Mẹ! Xới tô cơm. Mẹ! Ủi bộ đồ. Mẹ! Treo mùng...Điệp khúc của cô con gái rượu cứ réo rõ to mỗi ngày.

            Riết rồi mẹ cũng quen phục dịch tất tần tật để con rảnh tay nằm gác chân chữ ngũ bấm điện thoại di động khi lại chơi game. Bà ngoại nghe chói tai bảo: " Con gái con gung sắp lấy chồng lại là sinh viên sư phạm; phải tự làm cho quen sau này còn ra dạy...". Không để ngoại nói hết câu cháu phán: " Ngoại cổ lỗ sĩ có tiền ắt có kẻ hầu người hạ lo gì!".

            Ngoại cau mày nói như đùa: " Thế cháu trả công mẹ nuôi dưỡng phục dịch mỗi ngày bao nhiêu?".


 

"ÔM ĐÁ NẶNG BỤNG"


 

            Nhà tôi và hắn cùng xóm chỉ khác là tôi nghèo hắn giàu.

            Cha mẹ hắn nổi tiếng quyền thế thấy tôi lên tỉnh học thì chửi: " Đồ giẻ rách mà bày đặt học hành!". Còn hắn vừa học chữ vừa học võ gặp tôi hắn múa võ thị uy mặt cứ hếch lên như mặt quan trạng. Tôi rít qua kẽ răng- " Ở đó mà dọa có ngày mày sa cơ thất thế thì biết tay tao". 10 năm sau tôi gặp hắn ở phiên tòa xét xử tội chiếm đoạt tài sản mà hắn là bị can.

            Nhìn gương mặt tiều tụy của kẻ đang bị cùm tay tôi thấy cái giận hồi trẻ con là giận bậy chỉ tổ "ôm đá nặng bụng"   bèn hất nó đi cho nhẹ lòng.


 

MẸ ƠI CON CÒN SỐNG ĐÂY!


 

            Nhà sư tại gia nuôi đứa trẻ bị bỏ rơi suốt 14 năm không thấy người đến nhận. Lòng ông quặn thắt mỗi khi nghe cháu hỏi: " Mẹ con đâu? Sao con không có mẹ như những bạn khác hả ông?"

- " Con muốn gặp mẹ không?"

- " Ông biết rồi còn hỏi".
-" Tối nay con với ông lập một ngôi mộ giả rồi treo chiếc khăn tay co thêu hai chữ L-Q do mẹ con để dưới chân mộ thế nào cũng có người đến thắp nhang".

Quả như lời ông dự đoán có một thiếu phụ đến ngồi bên mộ khóc. Đứa trẻ vụt khỏi tay nhà sư chạy lao về phía thiếu phụ miệng không ngớt gọi: "Mẹ ơi con còn sống đây! Con của mẹ đây mẹ ơi!"


CHÓ CHẾT VÌ...CHÓ !


 

Bố mẹ mất để lại ngôi nhà và một ít di sản chẳng lấy gì làm lớn. Năm người con lúc bố mẹ còn thì rất mực yêu thương nhau nhưng sau đó thì xào xáo tranh giành đòi bán nhà để chia. Cậu Út chưa vợ bức xúc ra riêng chỉ xin mang theo hai con chó từng gắn bó với bố mẹ.

Chòi lá dựng tạm nơi đồng không mông quạnh- vùng đất nơi còn thưa thớt người ở. Đêm đêm bản đồng ca ếch nhái đan xen tiếng cho tru trăng nghe buồn não nuột. Ba tháng sau một trong hai con chó đi biệt cậu Út như mất một người bạn trung thành; con chó còn lại nhiều ngày trông ngóng thẫn thờ rồi cũng bỏ ăn mà chết.

Chưa bao giờ cậu Út thấy nghĩa tình vật nuôi " Chó chết vì...chó" thấm thía như lúc này.


NGUYỄN TAM PHÙ SA

More...

TÔI HÁT CHO ANH KHOA NGHE

By Nguyễn Lâm Cúc

 

Nguyễn Lâm Cúc

Sáng nay tôi gọi điện cho anh Khoa. Thật sự khi gọi tôi đã không hy vọng anh bắt máy bởi vì đã có thông tin anh không còn đủ sức để làm việc ấy nhiều bè bạn như Kim Oanh chẳng hạn đã gọi hoài gọi hoài trong ngày nay mà tín hiệu bên kia vẫn chỉ là những tiếng tút tút vô vọng nghẹt thở. Nhưng sau 2 hồi chuông trong ống nghe một giọng nói thoảng như hơi gió:

-Anh đây...

- Anh Khoa ơi em nắm tay anh Khoa nè.

-Tay đâu?- Anh Khoa thều thào hỏi.

-....

-Thì...em đang nắm đây nè- Cổ họng tôi đau nghẹn thít chặt bởi một cơn đắng chát dâng tràn . Thật chán cho tôi một bàn tay bè bạn mà chỉ biết nói từ xa vời.

- Anh Khoa. Em hát cho anh Khoa nghe một bài nhé

- Ừ... Hát đi chỉ hai câu thôi bài nào em thích nhất ấy.

- "Nhìn...những...mùa thu...đi". Tôi đọc cũng chỉ được vài chữ rồi nói anh Khoa nghỉ ngơi ha. Vì nói tiếp chắc chắn tôi sẽ òa khóc.

Cách đây khoảng mươi hôm anh Khoa gọi cho tôi nói em tìm cho anh một vài trường hợp học sinh khó khăn mà vượt khó học giỏi. Trường hợp thật đặc biệt nghe em. Anh Khoa ơi đến phút ấy anh chưa một lần nói cùng em về chuyện anh ốm đau. Đến phút ấy anh vẫn chỉ nghĩ đến những mảnh đời xót lạnh và hà làn hơi đã mòn mỏi đến kiệt quệ của anh sởi ấm.

Suốt ngày hôm nay tôi đã bình thản trước một việc phiền muộn riêng của tôi. Sự bất lực vì sắp mất một người bạn một người tốt việc đau khổ vì lẽ gì đó thật bé mọn. Chiều nay tôi gõ vài dòng thông tin đến một người bạn ở xa chị nói em vẫn hy vọng sẽ được gặp anh Khoa một người mà em may mắn được biết mới có mấy ngày. Thế mà...buồn quá đi!

 Cũng lúc đó tôi nhớ chuyện cách đây chừng một năm anh Khoa vì muốn giúp một người nên đã dùng ngay "ám hiệu" người ấy cho để làm tên vào blog người đó com với nội dung hàm chứa nhiều điều dí dỏm nhằm pha loãng những cái com bẩn đang hiện diện có mùi vị đậm đặc khó ngửi. Chủ nhân nọ không hiểu cũng không hỏi cho rằng anh Khoa người duy nhất biết "ám hiệu" đã chơi xấu...Thế là lên một entry thóa mạ anh Khoa không tiếc lời. Anh Khoa gọi điện tâm sự: " Coi như anh bị tai nạn. Cũng là để có thêm kinh nghiệm mà sống." Rồi anh cười tiếng cười thật hiền. Tôi để ý cho đến khi chủ nhân blog tháo bài viết xuống anh Khoa không một lời thanh minh.

Anh Khoa ơi thị phi trên đời không vướng được đến anh cũng là một bài học cho em.

 

More...

VÒNG THÒNG LỌNG TRÊN SÔNG

By Nguyễn Lâm Cúc


( Một kiểu vòng thòng lọng hữu hình)

Nguyễn Lâm Cúc

Tôi yêu dòng sông La Ngà không vì dòng sông đã tạo nên một thác Mai thác Kreo nhấp nhô đá tảng chìm nổi phơi bày muôn ngàn vẻ kỳ thú nằm giữa những ngọn sóng tung bọt trắng ngần như vương miện kim cương trên những mái đầu tuyệt đẹp của thiên nhiên. Trong khung cảnh như thế không gian phảng phất mùi hoa cỏ thơm thơm và  tiếng rì rầm không ngớt của thác của gió. Nhưng nếu chỉ thế tình yêu ấy không đau mà chưa đau thì chưa thành máu thịt.

Tôi đã nếm niềm đau cùng sông tự thuở tóc loe nghoe đỏ quạch như râu ngô. Một ngày tôi tụt xuống bờ sông để bẻ một măng tre nõn. Bờ sông thẳng đứng và trơn như nhớt tôi trợt chân lao ào may sao tay níu được một cành tre nhưng đầu gối nện thẳng vào một chiếc gai tre to bằng đầu đũa dài nửa tấc nhọn hoắt. Chiếc gai cắm sâu vào phần thịt trên đầu gối. Lôi chiếc gai tre ra bằng đôi tay run lẫy bẩy đau chảy nước mắt. Bên dưới tôi chừng hai tấc mặt nước sông cuồn cuộn ầm ào phô ra vẻ đẹp khỏe khoắn kiêu hãnh và đầy thách thức của một dòng sông xanh.

Có một lần tôi cắm câu ven sông một chú cá lóc bông cắn mồi. Chú cá to bằng bắp vế quẫy ầm ầm và khỏe như trai tơ. Tôi với chú cá quần nhau đến nửa ngày khi chú cá đầu hàng tôi cũng thở luôn bằng tai mình mẩy trầy trụa vì cỏ cứa gai cào do phải bấu víu mới níu giữ được cần câu khỏi tuột xuống nước. Cá lóc bông lên khỏi mặt nước là chết ngay. Tôi cởi áo bọc con cá lại vác chạy về nhà. Mẹ tôi khen "chó hớp nhằm ruồi"! Tôi sướng cả mấy năm. Bữa cơm hôm đó tôi được một khoanh cá to tràn cả miệng bát vàng au thơm nức mùi nghệ.

Tôi đắm đuối với dòng sông còn vì nhiều lẽ khác. Tôi thấy mình nhỏ bé mỏng manh và thấy thiên nhiên là cả một sự hùng vĩ trường tồn. Nhưng...

Mấy năm gần đây  thấy chỗ nào trên sông người ta cũng đặt ống thuồng luồng rồi nổ máy ầm ầm hút cát. Lòng sông vì thế cứ sụt hẫng giữa dòng gây ra những chỗ sạt lở xoáy sâu hoặc khoét hõm vào mặt đất. Có lúc dòng sông chẳng có giọt nước nào bọn trẻ chơi đá banh ngay giữa dòng chảy  dù vẫn đang mùa mưa. Lại có khi chẳng mưa gió gì mà trên sông nước bỗng réo chạy ùng ục như rùng mình quặn thắt từ một cơn đau nào đó. Lại có năm dòng sông chẳng xanh tràn vui vẻ khi mưa lớn chẳng hao gầy khi nắng to mà cứ lừ đừ uốn lượn như người ốm nặng. Người ta đã làm tắt nghẹn dòng chảy đâu đó trên đầu nguồn để làm công trình này công trình nọ. Họ đã thắt một sợi lòng thọng vô hình nào đó trên cổ dòng sông những cơn co thắt nghẹt thở oằn oại đã biểu hiện trên cơ thể dòng sông xanh xao phô ra những chỗ nhọc nhằn vì chỉ còn trơ đám bùn lồi đỏ quạch. Dòng sông có tuổi hàng nghìn năm vẫn còn là con gái trong tuổi thơ của tôi  thì nay cái chết đối với sông chỉ còn là vấn đề thời gian.


Tuy thế tình yêu của tôi không vơi đi tẹo nào hôm nay tôi bất ngờ khám phá ra dòng sông thân thương của tôi còn chứa đựng trong lòng nó một bí mật. Bí mật này sông đã thổ lộ cùng tôi từ ba mươi năm về trước mà tôi đã vô tình.

Khi tôi còn bé thi thoảng mẹ tôi có mua về nhà vài khoanh cá từ một con cá rất to bởi một khoanh thôi cũng đã gần hai ký. Vảy cá màu gần như đen óng từng chiếc vảy to bằng đồng tiền xu cứng mỏng thịt cá đỏ au những cái xương bụng vừa cong dài và to như que đan. Mẹ tôi kho cá với gừng và nước mắm cách kho nấu đơn giản của dân nông   thế mà cá thơm lừng béo ngậy vị ngọt đậm đà. Chúng tôi hỏi cá gì mẹ nói cá bò. Tôi thắc mắc sao gọi cá bò hả mẹ. Thì chúng mày không thấy cá ăn ngon như thịt bò hay sao? Tôi hài lòng với câu trả lời của mẹ.

Không phải năm nào cũng mua được thịt cá bò hay lúc nào trên chợ cũng có bán loài cá này bởi cá không có trên ao hồ mà sống ở trên sông. Hồi đó có một làng chài chuyên lưới cá trên sông La Ngà vào một thời điểm nào đó con cá kém may mắn đã đi vào lưới giăng chứ tuyệt nhiên chưa thấy loài cá này ăn mồi câu bao giờ.

Trong vòng dăm năm trở lại đây tôi thường hay thấy con cá này trên chợ cá báy tám cân cũng có cá hai ba cân cũng có cá vài lạng cũng có và cả những con cá mới chỉ to bằng ngón chân. Thường thì người ta chỉ mua cá to những con cá nhỏ vất qua vật lại và cuối cùng cân bán làm thức ăn cho heo.

Hôm qua tôi lại thấy con cá xuất hiện ở chợ Nam Chính một chợ quê bầy cá con chết cong queo nằm dúm dó trên tấm bao tải. Hôm nay tôi đi tìm qua vài chợ và cuối cùng đã gặp khoảng 100 con đã ươn màu cá từ đen sẩm chuyển sang bợt bạt. Ôi   toàn cá sơ sinh!

Cá Hô ở sông miền Đông?

Tôi gõ Google để tìm cá nước ngọt. Theo trang web caucavietnam.com và theo báo Tuổi Trẻ thì cá con cá Bò của tôi nhỏ hơn con cá Hô nhưng lại lớn hơn con cá Ét. Cá  Hô có thể to vài trăm cân cá Ét lớn nhất chỉ hai cân con cá Bò do mẹ tôi gọi to mười lăm hai mươi cân là cá gì? Khi mà mình vẩy đuôi đầu màu sắc chẳng khác gì một con cá Hô?

Cá Hô và cá Ét chỉ có ở sông Mêkông và một số con sông khác là sông nhánh của Mêkông. Và thỉnh thoảng mới bắt được cá Hô ở hạ lưu sông MêKông nhưng cũng chỉ là cá nhỏ. Hai loài cá này đều là cá quí hiềm nằm trong sách đỏ Việt Nam.

Ở Campuchia loài cá này được bảo vệ nghiêm ngặt từ năm 1987. Tìm mãi mà không thấy tài liệu nào nói về con cá Hô cá Ét  ở sông nước miền Đông nhất là trên sông La Ngà.

Sông La Ngà bắt nguồn từ cao nguyên Di Linh chảy qua Bình Thuận đổ vào sông Đồng Nai rồi ra biển. Thế cá hô hay cá ét đang có mặt tại sông này?

Nhưng dù là loài cá gì thì con cá quí này sẽ biến mất trong vòng vài năm nữa thôi. Sông La Ngà đã không thể nào chở che cho loài cá này được khi mà người ta lao vào cuộc mưu sinh hay lao vào tìm kiếm sự giàu sang một cách quyết liệt bất chấp thì mẹ thiên nhiên là nơi gánh chịu gần như tất cả mọi tổn thương.

Chục năm về trước hai ba năm hay một năm có một đôi lần người chài lưới bắt được cá Bò to trên sông vì con cá này mắc lưới. Bây giờ như tại ngả ba sông nơi dòng La Ngà tiếp giáp Lâm Đồng Đồng Nai và Bình Thuận cửa sông chục năm trước luôn tràn đầy bây giờ một nhánh sông đã teo tóp ngoắc ngoải. Trên nhánh sông đó người dân làm một cái được gọi là "bửng". Bửng được chăng từ bên này sang bên kia với những tấm lưới muỗi chui không lọt treo vào những cây cọc vững chắc. Chính giữa bửng người ta làm một cửa ngỏ thong lòng mọi loài thủy sản muốn đi qua khúc sông này chỉ duy nhất là phải vào "cửa tử" kia. Với cỡ lưới ngăn muỗi thì cả trứng cá cũng diệt vong đừng nói chi những con cá Bò to bằng ngón tay ngón chân hay những chú lóc mới còn bú mẹ.

Tất cả chí mén loài nhà thủy đều được vớt tất tần tật và ném vào cơn khát khao giàu có của con người. Mấy ngày qua cơn bão số 11 lại gây tai họa cho miền Trung hàng trăm người chết vì lũ. Tôi cứ hoài nghi con người đang thành công trong việc làm giảm bớt sức mạnh tàn phá của thiên tai hay tai họa từ thiên tai còn có sự góp mặt tạo thêm một phần hung hãn nữa từ bàn tay của con người khi họ can thiệp thô bạo vào kiến tạo của thiên nhiên?

 

More...

CHỈ CÒN LÀ KÝ ỨC

By Nguyễn Lâm Cúc

 
( Một cây đa đại thụ có tuổi thọ hàng trăm năm vừa bị bứng khỏi rừng về chôn trong thành thị)

Nguyễn Lâm Cúc

Nhìn bé "bằng lăng" đứng khép nép với những chiếc lá đỏ hoe  sắp nhỏ xuống mặt đất những giọt đỏ quạch buồn bả và cái dáng côi cút  bên hè một ngôi nhà lòng tôi rưng rưng nỗi nhớ về một cánh rừng bằng lăng hùng tráng còn được gọi là rừng khộp.

 Nhiều người Việt Nam từng biết rằng vào mùa này cái thời điểm thu đang dung dằng từ biệt và mùa đông vừa mới ngấp nghé nơi chân trời thì trên những cánh rừng nhiệt đới miền Đông của nước ta   từng có vùng lá đỏ đẹp không thua kém bất kỳ cánh rừng nào. Trong đó có cánh rừng bằng lăng.

            Vào thập niên 70 của thế kỷ trước ( nói nghe có vẻ lâu lắc lơ như vậy nhưng thật ra thời gian mới chỉ bằng một cậu bé từ sinh ra và vừa vào ngưỡng cửa cuộc cuộc đời ở tuổi ba mươi). Vào một ngày của mùa này tôi và vài người nữa đã lang thang ở cánh rừng phía Đông của dòng sông Đồng Nai. Chúng tôi hăm hở băng qua nhiều cánh rừng cốt để tìm một rừng tre lồ ồ nguyên sinh. Có lúc chúng tôi đi trên những lối mòn có lúc cứ nhìn mặt trời rồi nhắm hướng tây mà cắt. Hết một cánh rừng là trảng cỏ xanh non màu xanh ngọt mướt với sức sống ngồn ngộn trên những khu đầm lầy. Hết đầm  tiếp giáp một cánh rừng khác.  Bất ngờ chúng tôi lọt vào một cánh rừng bằng lăng bạt ngàn. Chao ơi! Bừng bừng một trời lá đỏ! Nhìn lên không gian như cháy sáng bởi ngọn lửa từ sắc hừng của lá thắm vừa dịu dàng vừa nồng nàn và  vô cùng miên man.

            Chúng tôi rạo rực bước lang thang trong cánh rừng bằng lăng mùa lá rụng chẳng còn ai chú ý đến đám vắt búng ngoe nguẩy trong lớp lá mục có lúc chúng cắn no nơi bắp chân rồi lăn cái mình đã  tròn căng bóng lưỡng rớt xuống mặt lá chết. Bởi những cây bằng lăng thẳng vút to hai người choàng tay không hết hoặc nhỏ hơn một chút thân sáng trắng vươn những cánh tay khỏe khoắn như muốn chống đỡ bầu trời xanh nhìn thật mê đắm. Bên trên cánh rừng những khoảng sáng hệt như các cánh cửa mở vào một lối thiên thai nào đó. Thật lạ bên dưới tán rừng bằng lăng rất thoáng chỉ một lớp cỏ mọc thấp chứ không chằn chịt cây non như loại rừng khác. Vì vậy những cơn gió bay qua lớp lớp lá đỏ chòng chành rời cành bay lảo đảo rồi nhẹ nhàng đậu nhẹ xuống mặt đất. Rừng bằng lăng đã hớp hồn chúng tôi.

Về sau tôi còn biết rằng trong số những cây bằng lăng quí giá của cánh rừng nọ có những thân là bằng lăng bông lau gỗ trắng vân hồng thịt mịn đẹp tuyệt vời! Ngày nay những miếng gỗ bằng lăng bông lau có đường kính từ nửa mét trở lên chỉ có mặt trong những bộ đồ gỗ ở những gia đình lắm tiền nhiều của. Nhưng lúc đó tất cả chúng tôi chỉ lo ngắm lá đỏ đang cháy rực trên bầu trời lòng trào dâng một niềm tự hào khôn tả về quê hương đất nước. 


Vào những năm đầu thập niên 80 tôi thường xuyên qua lại trên con đường mòn từ ngả ba Lăng Minh qua Sông Rây quẹo về Bàu Lâm xuôi xuống Hòa Bình Bà Tô gần đến Bà Rịa- Vũng Tàu.  (Ngày nay con đường này  có đoạn trở thành đường tỉnh lộ đường quốc lộ đẹp nhất nước). Nhưng khi đó đoạn từ Sông Rây đến Bàu Lâm toàn đi qua rừng già. Con đường như một sợi chỉ mỏng manh đỏ ngầu bò len lỏi giữa những cánh rừng nguyên sinh trùng trùng. Nhưng những cánh rừng ấy long lở từng giờ. Máy ủi máy cưa máy cày gầm rú ầm ầm trong cơn khát khao đốt phá. Khói đốt rừng bốc lên nghi ngút mù trời. Những cây gỗ quí như lim cẩm lai gõ đỏ bằng lăng trai...nếu may mắn thì theo xe buôn gỗ đi muôn nơi nhưng không ít bị vứt vào ngọn lửa đốt rừng hối hả. Còn những gốc mai hàng trăm năm tuổi thì gần như chẳng ai đoái hoài gì đến chúng ngậm ngùi thành tro trong lặng lẽ cùng trăm ngàn loài cây rừng khác.

Người ta đốt người ta cày xới người ta đốn hạ những cánh rừng nguyên sinh hấp tấp hối hả mau mau. Những cánh rừng thiên nhiên mất hàng trăm năm thậm chí hàng ngàn năm kiến tạo chỉ trong nháy mắt cuộc đời đã bay hơi như chưa từng hiện diện bao giờ. Mỗi ngày hàng trăm héc ta rừng đổ nghiêng bật gốc rồi cháy rụi. Sức tàn phá của con người so với bão táp của trời đất thì kinh khủng hơn gấp ngàn lần. Tốc độ đó đã làm cho muôn thú trong rừng không lối thoát phần lớn chúng bị dồn vào con đường tuyệt chủng vì mất nhà ở mất nơi kiếm sống như bầy voi chẳng hạn.

Tại những cánh rừng huyện Xuyên Mộc vào những năm 1983- 1984 từng có voi  sa vào hố bom ngay trên đất mới phá rừng. Ban ngày hàng trăm người tụ tập đến gần để xem con voi mắc nạn có người còn mang đến hàng vác mía từ nông trường Sông Rây cho chúng ăn  mặc dù bầy voi lẩn quẩn đâu đó vì không nỡ bỏ con voi kém may mắn chúng cất tiếng hú gọi đầy phẩn uất và bi thương. Cuối cùng người ta cũng tìm được cách giúp con voi lên khỏi hố bom. Cả bầy voi đã phủ phục bái tạ trước khi kéo nhau bỏ đi. Với tôi đàn voi đó có lẽ chính là đàn voi cuối cùng về sau đã tụ tập về khu rừng núi Ông- Tánh Linh- Bình Thuận bởi vì cả một vùng miền tiếp giáp từ Bình Châu Xuyên Mộc Xuân Lộc Hàm Tân và Tánh Linh chạy liền đến dưới chân  những dãy Trường Sơn hùng vĩ ngăn chia Bình Thuận với Tây Nguyên ở cuối phía Nam. Bây giờ rừng rúm ró co cụm lên tận trên đỉnh núi cáo và ngay cả trên núi cao như những ngọn núi cuối cùng của dãy Trường Sơn đã trọc lóc. Từ dưới nhìn lên núi cứ đỏ loang như máu chảy chứ không xanh mịt mùng như mấy chục năm trước. Và những cánh rừng nổi tiếng như Láng Lim Láng Khộp Láng Sao Láng Bìn Lin Láng Mai...( mỗi láng rừng toàn một loài cây láng lim toàn gỗ lim láng cẩm lai toàn cẩm lai) nằm chung quanh khu Biển Lạc Núi Ông nay đã trong còn chút dấu vết. Chúng đã biến mất khỏi thế gian!

Những cánh rừng mà tôi nhắc đến giờ đã là đất của những nông trường những công ty cao su trong số đó phần lớn đã cổ phần hóa tư nhân bởi vì nhiều đơn vị quốc doanh từng mần ăn thua lỗ.

Tôi có nhiều chuyến lang thang bên dưới những cánh rừng cao su trong đó có chuyến đi tìm một huyền thoại đã chết huyền thoại về một con voi trắng.
 

Trong nhân gian nhiều vùng ở Tây Nguyên và miền Đông từng đồn thổi rằng vua Bảo Đại sau khi thoái vị về sống ở Đà Lạt từng nuôi một con voi trắng. Khi gia đình ông rời Việt Nam đã thả con voi trắng về rừng và trên cổ nó có mang vật kỷ niệm đó là một sợi xích bằng vàng? Chuyện hư thực ra sao không biết nhưng người dân sống ở gần đồi Bảo Đại ngọn đồi này nằm ở  phía tây thị trấn Đức Tài huyện Đức Linh tỉnh Bình Thuận nơi tiếp giáp với những cánh rừng của ba tỉnh Đồng Nai Lâm Đồng Bình Thuận  Ngọn đồi trước đó được đặt tên là đồi Con Sò những năm 1952-1953 quốc trưởng Bảo Đại đến đây săn bắn và nghỉ lại trên đỉnh đồi từ đó người dân vùng này gọi tên đồi thành đồi Bảo Đại cho đến ngày nay. Khi rừng còn vây bọc bình nguyên chung quanh ngọn đồi nhiều người dân nơi này chỉ vào những  dấu chân voi về làng rồi thì thầm rằng dấu chân ấy chính là của "ngài voi trắng".

Huyền thoại con voi trắng từng khoác lên mình những cánh rừng nhiệt đới miền Đông rừng giáp ranh Tây Nguyên một vẻ đẹp lãng mạn bí ẩn. Nhưng nay rừng chỉ còn trong ký ức con voi trắng cũng chẳng có nơi nào trú ẩn câu chuyện chết trong nối tiếc và đau đớn.

Tôi không phải là một nhà chiến lược càng không am hiểu về kinh tế chẳng biết gì về khoa học. Những cánh rừng mất đi có đem lại ấm no hay giá trị hơn hẳn nó cho quê hương hay không tôi không biết. Tôi chỉ biết rằng mất rừng nhiều thế hệ người Việt Nam sau này không biết đến những giá trị của rừng nguyên sinh như khi rừng còn bao phủ nhiều vùng miền quê tôi.

More...

ĐỂ NGƯỜI LỚN HIỂU HƠN.

By Nguyễn Lâm Cúc

 ( NLC đang muốn chúc mừng Bích Nga nhân lần thứ ba liến tiếp chị nhận được giải thưởng truyện thiếu nhi do Hội Nhà văn VN kết hợp với Đan Mạch tổ chức mà chưa biết nên làm gì thì nhận được email Bích Nga viết: "Nhờ Cúc đăng truyện của Nga lên Đãi Trăng nghen để truyện thiếu nhi được nhiều người lớn đọc nhiều hơn". NLC xin thực hiện ngay và chúc mừng bạn Bích Nga tài hoa thêm một lần minh chứng hùng hồn khả năng đến với thế giới hồn nhiên qua truyện ngắn)

CẬU BÉ VÉT GIẾNG


Nguyễn Thị Bích Nga

 

Ở nhà quê mỗi nhà đều có một giếng nước. Có giếng cạn chỉ cần đào xuống khoảng sáu bảy thước là nước đã trào lên. Có giếng sâu phải đào xuống mười tám hai mươi thước mới gặp mạch nước. Miền Đông có nhiều đồi cao hầu như nơi đâu ta cũng gặp những lòng giếng sâu thăm thẳm.

Sau một thời gian sử dụng bảy hoặc tám tháng lớp cát dưới đáy giếng bắt đầu lở dần chài ra và lấp kín mạch nước thế là chủ giếng phải chạy đôn cháy đáo đi tìm những người có chuyên môn để vét giếng cho họ. Bởi vậy kể từ sau Tết trở đi hai cha con cu Tít liên tục nhận được nhiều "đơn đặt hàng" vét giếng. Cha cu Tít thì vui mừng nhưng cu Tít thì buồn bã vì ở độ tuổi của nó công việc vét giếng cực khổ lắm.

Sáng sớm sau khi ních vào bụng một tô cơm nóng với mắm chưng cu Tít xách cuộn dây thừng nặng chình chịch đi theo cha. Hai cho con vào một ngôi nhà chào hỏi chủ nhà rồi được chủ nhà dẫn ra cái giếng ở đằng sau nhà (hay ở giữa vườn cây). Cha nó bắt đầu xem xét cái giếng. Sau đó ông thay cái tay quay và thay sợi dây thừng. Ông cột một cái xô nhôm nhẹ dựng cái xẻng nhỏ vào trong xô rồi thả dây xuống đáy giếng. Ông bu theo sợi dây hai chân đạp vào hai bên thành giếng để lấy điểm tựa. Kể từ lúc đó cực hình của cu Tít bắt đầu.

Cha cu Tít đứng dưới đáy giếng xúc cát vào xô. Khi xô đầy ông giựt nhẹ sợi dây cu Tít kéo xô lên khệ nệ xách xô mang đi đổ cát ở đâu đó rồi thả xô không xuống. Cha cu Tít tiếp tục xúc cát vào xô tiếp tục giựt sợi dây cu Tít tiếp tục kéo xô cát nặng nề lên tiếp tục khệ nệ bưng xô đầy đi đổ... Cực hình dường như kéo dài bất tận không biết bao giờ mới đến buổi trưa không biết bao giờ cu Tít mới được dừng cái tay quay để ăn cơm...

More...

MÓN HỔ LỐN!

By Nguyễn Lâm Cúc

 


( Ảnh coppy trên mạng)

Nguyễn Lâm Cúc

Mỗi khi thấy bà trong đầu tôi lại xuất hiện câu nói : "người già bé lại". Tôi không thể không nghĩ như thế bởi vì nếu còm nhom như một trái chuối khô quắt và chỉ cao nhỉnh hơn chiều cao chiếc xe hon da một tí thì bà cụ kia đã trải qua thời kỳ rực rỡ của một thiếu nữ và một người đàn bà như thế nào? Chắc chắn thời gian đã lấy lại nhiều thứ mà chính thời gian đã tạo nên từ mỗi con người?

Nhiều người biết bà. Bà là con của một gia đình khá giả nhiều đời ở trong thị trấn. Bà đến gần bàn caphê của chúng tôi hai tay tì hẳn vào chiếc gậy tre dẫu cả thân hình bà đè lên chiếc gậy thì chiếc gậy cũng chỉ in một dấu tròn mơ hồ trên nền đất. Bà nói thều thào rằng bà muốn xin một chén trà nóng. Trong chúng tôi sẽ có một người rót trà đưa cho bà kèm theo một số tiền đủ mua một tô phở hoặc ăn một bữa cơm đàng hoàng. Bà uống xong chén trà nói những lời cảm ơn vừa bối rối vừa  rườm rà và bỏ đi.

Chúng tôi ai cũng thương bà.

Chúng tôi ai cũng thắc mắc tại sao một người già trong một gia đình khá giả lại đi xin nhưng không ai nói ra.

Tôi có một người bạn là cư sĩ  tu học tại gia theo môn Tịnh độ tông của Phật giáo anh cho rằng người thọ kiếp ăn xin từng là kẻ phí phạm ruồng rẫy dẫm đạp lên thức ăn vật uống. Hoặc vì chút vật phẩm sớm tươi chiều bốc mùi trên mà coi khinh người khác ở trong những kiếp nào đó vì vậy kiếp này phải làm người xin ăn để biết mùi vị Hổ Lốn mà chuộc lỗi.

Không biết có phải như vậy không nhưng ăn xin thì có nhiều dạng người điều này phô bày khắp nơi từ thành đô phồn thịnh đến ngỏ hẻm làng xa đều có. Nếu chịu khó quan sát một chút sẽ thấy. Với một số người đây là nghề hái ra tiền dù có hơi khổ nhục một chút thôi thì cứ xem như "kế sinh nhai khổ nhục" vậy. Bởi vì nhiều gã đàn ông lực lưỡng mạnh khỏe đã bôi phẩm màu kinh dị tạo ra những vết lở loét trên người rồi giả không đi lại được bò lết trên đám sình lầy nhưng ruộng giữa chợ miệng không ngớt kêu gào khóc van xin. ( Kế này khá hữu hiệu bởi ai thấy một đống người bầy nhầy trong vũng sình xã hội đều phải động lòng tiền rớt vào chiếc túi đeo ngang hông nườm nượp như bươm bướm rập rờn vào mùa giao tình)

Họ đã làm cho những người sa cơ những cụ già thất thểu đeo chiếc giỏ vào gõ cửa từng ngôi nhà ở nông thôn kém thu nhập hơn đồng thời chịu cả những ánh nhìn lời dị nghị hàm oan. Bởi có nhiều người khó chịu với hình ảnh người đi ăn xin họ từ chối thẳng thừng và dòm theo người hành khách bằng ánh mắt nghi kỵ miệng càm ràm: Xin xỏ cái gì rình rình hở ra cái gì trộm cái nấy thì có!

Tuy vậy không ít thì nhiều họ cũng xin được từ lòng hảo tâm của người khác nắm gạo vài đồng tiền lẻ.

Thế nhưng nghề ăn xin không chỉ dừng ở đó nó biến dạng khệnh khạng tiến vào công sở nơi người ta ăn mặc bảnh bao bằng cấp trưng ra và bảnh chọe ngồi trên ghế điều hành hay giữ một vai vế nào đó.

Chiều qua bé Thái một nhân viên tạp vụ làm hợp đồng bước ra khỏi nhiệm sở với bộ mặt đưa đám. Cháu nói tháng này cháu chưa "cho card" điện thoại "Chú" được vì mẹ cháu bệnh nằm viện hơn chục hôm."Chú" đã nhắn tin hỏi cháu lo quá. "Chú" từng nói thẳng rằng nếu không biết điều thì công việc chẳng thể làm lâu đươc. Giọt nước mắt buồn bả và sợ hãi của con bé tuôn ràn rụa...

Hôm nọ tôi trở về nhà trên một chuyến xe khách vắng teo. Đến một chỗ nào đó trên đường xe ngừng lại chủ xe móc trong túi ba mươi ngàn đưa cho chứ lơ chú lơ xe nói năm chục ba chục ngàn chúng không lấy đâu. Bà chủ xe mặt méo như cái bị rách đành moi ra tờ năm chục kẹp vào cuốn sổ nhật ký xuất nhập bến. Chú lơ xe cầm quyển sổ chạy ù sang bên kia đường ở dưới một bóng cây một "quí ông" ngồi phì phèo thuốc lá trên chiếc môtô phân khối lớn biển số xe màu xanh mặt "quí ông" vênh vênh và lạnh như nước đá đóng băng. Chừng 2 phút chú lơ xe ào trở lại và xe chạy. Chú đưa quyển sổ lại cho bà chủ với cái nháy mắt đại ý nó ăn rồi. Bà chủ xe chửi hôm nay xe ế rạc ế chảy nước như thế này có cái đáy quần gì mà nó cũng ăn! Bẩn hết mức!

More...

BÃO KHÔNG CHỈ ĐẾN TỪ TRỜI

By Nguyễn Lâm Cúc

 


(Ảnh cóppy trên mạng)

Nguyễn Lâm Cúc

Hôm nay tôi được mượn đi theo để tính tiền cho một cuộc tiếp khách.

Khi mới khởi hành đoàn chúng tôi có 5 người. Thế nhưng lúc bia rót vào ly thì mâm nhậu đã lên đến 11 người điện thoại vẫn chưa ngừng réo anh Năm anh Ba. Rồi  các anh Năm chú Tám anh Hai anh Tư đã uể oải đến bệ vệ ngồi xuống mâm nhậu  khiến cho nhiều người thóm róm và hãnh diện nhiều người thầm ganh ghét trong lòng.

            Tiệc tan tôi là người ra về sau cùng.

Đây là lần thứ mấy tôi có mặt những bữa nhậu lênh láng như thế này cũng không nhớ nổi. Nhưng chắc chắn đây chưa phải là lần sau cùng. Tôi vừa nghĩ như thế vừa kiểm bia trong các thùng mở toang hóac để chầu chực bốn chung quanh. Trời ạ bia lon hiệu Heniken vừa bung nắp vung vãi khắp mặt bàn và cả ở dưới gầm bàn. Tất cả mọi chiếc ly đều còn đầy bia có ly bia tràn cả ra ngoài. Đĩa thịt kỳ đà xào sả ớt vơi gần hết. Thố baba hầm thuốc bắc còn một nửa. Chén gà ác ninh táo khô cam thảo cũng mới vơi  lưng lửng những chiếc đầu gà đen thui nằm nghẹo cổ buồn thiu. Còn nồi lẩu hải sản thì gần như chẳng ai đụng đến. Thật là một sự thừa mứa phí phạm!

Chủ quán đem ra tờ hóa đơn trên 5 triệu bạc. Nghĩa là bữa nhậu hơn một tấn lúa. Tết Kỷ Sửu vừa rồi tôi nhớ lúa có hai ngàn tám mà nhà cậu Chín phải đi năn nỉ người ta mới mua dùm cho để có tiền ăn tết. Một lon bia giá trên hai mươi ngàn đồng nghĩa là ba ký gạo trắng thơm phức nghĩa là gần chục ký lúa. Những ký gạo trắng ấy những hạt lúa mà cậu Chín lăn bùn quanh năm mới có được chủ quán đang đổ ào ào vào thùng nước bẩn.

Tôi nhớ đến bọn trẻ lang thang lượm rác tôi vẫn gặp mỗi ngày trên đường bọn chúng thường nhịn đói bữa trưa là xin nước uống qua cơn ở bất kỳ giếng nước thơm thảo nào.

Ra về trời đã khuya đường vắng tanh. Tôi vừa chạy vừa nhớ về một cuộc nhậu khác. Dạo nọ một vị trưởng phòng  (phòng nhỏ nhỏ thôi) đã nổi hứng sau cử nhậu trưa xách xe con của cơ quan chở dăm bảy người vượt trên 200 km đường đèo đến Hồ Tuyền Lâm- Đà Lạt  nhậu tiếp. Những chiếc ca nô ngược hồ Tuyền Lâm cập bến vào đâu đó trong rừng thông đại ngàn của Đà Lạt. Dưới bóng thông ẩn những mái tranh kiểu cọ đầy vẻ mời mọc và có đủ các món ăn chơi chiều đãi quí thượng đế lặn lội đến nơi này.

Nhóm mà tôi nhắc đến đã chọn một gian quán ấm cúng thuê trọn gói. Họ gọi một con heo rừng loại heo sữa cắt tiết pha rượu mật gấu và nấu cháo. Một người đi theo giám sát việc làm heo. Nhưng đến khi cậu phục vụ còm nhom có nước da vàng bủng   bưng nồi cháo bốc khói dọn ra bàn. Nhiều cặp mắt soi mói nhìn vào nồi họ lật nghiêng lật ngửa con heo nằm cong bên trong rồi phán: Mất mẹ nó miếng đùi rồi! Gã đàn ông mặc áo sọc ca rô đen đỏ vục nguyên bàn tay vào nồi cháo lôi con heo ra gật gù bảo đúng đúng mất mẹ nó miếng thịt chỗ này này. Chủ quán được gọi đến. Anh phục vụ run như thằn lằn đứt đuôi cúi mặt đứng lặng thinh một bên và nhận không biết bao nhiêu lời sỉ vả.

Cuối cùng nồi cháo không thể ăn hết bởi họ còn phải xơi cái  đầu heo luộc bộ lòng xào củ  riềng...

Khi tất cả mọi người xuống canô trở về họ đã gặp cậu phục vụ kia với túi xách quần áo trên tay ngồi khép nép ở  cuối đuôi thuyền. Cậu ta đã mất việc.

Hóa đơn buổi ăn chơi đó cho dăm người là hai tám triệu đồng ( chưa kể một người bị hất ra lề đường)

Hai hôm trước tôi lại có dịp tham dự cuộc họp tại đơn vị nọ họ đang bàn việc quyên góp cứu trợ đồng bào bão lũ miền Trung. Vị trưởng phòng cất giọng hết sức thống thiết để nói về nỗi khổ của bà con vùng thiên tai gió quật nước càn. Một người đàn ông mặc quần áo công nhân đứng đề nghị mỗi người góp một trăm ngàn còn ai có hảo tâm góp nhiều hơn thì không nên hạn chế mức đóng góp. Tiếng nói của người bảo vệ va phải một sự im lặng lạnh như nước đá.

Vị trưởng phòng cất tiếng đầy vẻ thông cảm thấu hiểu: Năm nay do khủng hoảng kinh tế các đơn vị đều báo đỏ kinh phí đơn vị chúng ta cũng khó khăn không kém. Chúng ta lại đã có hàng trăm cuộc đóng góp quanh năm vì vậy để chia sẻ với đồng bào bão lũ miền Trung lần này chúng ta đành gửi đến họ tấm lòng và món quà tượng trưng tôi đề nghị toàn đơn vị ủng hộ mỗi người mười ngàn đồng...?!

Tiếng vỗ tay lẹt đẹt vang lên. Mười ngàn đồng được trừ từ tiền lương tháng đến.

Mọi người rời khỏi phòng họp riêng bộ phận tài vụ ở lại để hợp thức hóa thanh toán những cuộc nhậu lênh láng từ năm trước kéo sang năm nay và còn dài dài về sau.

Bên ngoài mưa bắt đầu nặng hạt. Mưa hoài chán!

            Có người nói bão trên quê hương tôi không chỉ đến từ trời!

More...

CHIA SẺ NIỀM ĐAU MẤT MẸ

By Nguyễn Lâm Cúc






NLC vừa nhận được tin MẸ của Hoài Vân blogger MÂY TRẮNG BAY TRONG CHIỀU BÌNH YÊN vừa mất sáng nay 29/10/2009 tại Hà Nội.

Lễ viếng từ 7g- 10g Sáng thứ 7( 31/10/2009)Tại Nhà tang lễ Bệnh viện QĐ 108 .

 XIN THÔNG TIN ĐẾN QUÍ ANH CHỊ EM VÀ BẠN HỮU. Thành kính chia buồn cùng bạn Hoài Vân và toàn thể gia đình nỗi đau mất mát lớn lao này.

More...

MÉO MÓ NHỮNG GIẤC MƠ

By Nguyễn Lâm Cúc

( Tôi vẫn nghĩ rằng giấc mơ là sự tái hiện một cách méo mó và bí ẩn về những nỗi ám ảnh hay niềm ước vọng nào đó của mỗi người. Tôi lại mơ thấy một đứa trẻ lang thang tìm kiếm tôi trên một cánh đồng nhiều cỏ dại. Tỉnh giấc tôi lại nghĩ đó là Đen. Tôi nhớ Đen! Thôi thì đem bài văn vần tôi từng viết về Đen đăng trở lại như là một cách không quên Đen bất hạnh của tôi)

( ảnh coppy trên mạng)


THƯƠNG QUÁ ĐEN ƠI!

Bao giờ cho đến ngày xưa
Để tôi lại cõng Đen khờ của tôi?


Em đứa trẻ rớt bên đời
Tôi làm mẹ- tuổi chín mười của Đen


Người tôi cháy khét mùi phèn
Em từ trong vũng "đê hèn" sanh ra
Phải chi được chọn mẹ cha
Đen làm hoàng tử tôi là vương nhi


Cháo Đen tôi trộm làm chi?
Đen không thể ngủ chỉ vì đói ăn

Bây giờ dạ gấm chiếu chăn
Làm sao tôi đắp cho em bây giờ?

Tấm bao tải bọc ngây thơ
Đã không bọc được gió mưa lạnh lùng


Trời ơi! Trời có hay không?

Quả bom bi nổ đã trùm lên Đen!
Ai cha em?
Ai mẹ em?
Ai gây chinh chiến. Đen đền máu xương?

Vào đời chẳng chút tình thương
Ra đi tức tưởi tủi hờn mà đi.

Người gieo những quả bom bi
Biết không bom nổ giết đi con mình?

6/2005 

 


(Đọc tập thơ ĐÃI TRĂNG - Nguyễn Lâm Cúc - NXB Hội Nhà Văn 2006)

Trần Quốc Toàn
(nhà thơ)


Thơ Lâm Cúc - thứ cúc rừng Bình Thuận hướng nội nhiều tâm sự cá nhân. Nhưng Lâm Cúc không lạm dụng cá nhân để riêng tư một cách cực đoan dễ thành bí hiểm nặng nề. Tâm sự trong thơ Lâm Cúc tự nhiên nhẹ nhàng. Nhiều lời thơ thanh thoát như một ca từ đọc rất thích:
Chiều quá buồn
Chút nữa e là mưa
Cây nhớ người
Cành lá rũ ngẩn ngơ
Dáng ai giờ
Bụi sương giăng mờ che
Áo thu
Trời
khoác cả sang hè.
(Cây nhớ người)
Nhờ khoáng đạt cởi mở như thế tâm sự thơ chạm được tới thời sự cuộc sống hòa vào thời cuộc. Trong "tâm" có "thời" những tâm sự dù rất riêng tư của người làm thơ vẫn mang tầm vóc xã hội.
Có thể tìm thấy trong bài Thương quá đen lai nỗi nhức nhối thời hậu chiến. Những ngang tắt của lẽ đời đã đưa dẫn xung khắc địch ta tới chỗ hòa hợp (về mặt sinh lý) huyết mạch của con người! Đứa Mỹ lai dù là thứ con rơi của một cuộc chiến thì vẫn là sinh mạng vẫn bé bóng đáng thương vẫn là đối tượng của nỗi ước ao được đùm bọc cưu mang: Bao giờ cho đến ngày xưa / để tôi lại cõng Đen khờ của tôi / Em đứa trẻ rớt bên đời / Tôi làm mẹ tuổi chín mười của đen. Nhức nhối chưa chiến tranh bắt một cô bé lên mười phải còng lưng làm mẹ. Nhức nhối chưa khi cô bé lên mười kia cũng đã biết cuộc ra đời bất đắc dĩ của đứa con rơi mình cõng trên lưng: Người tôi cháy khét mùi phèn / Em từ trong vũng "đê hèn sinh ra. Nỗi nhức nhối cứ theo thời gian mà cắn rứt lương tâm người trách nhiệm: Bây giờ dạ gấm chiếu chăn / Làm sao tôi đắp cho em bây giờ / Tấm bao tải bọc ngây thơ / Đã không bọc được gió mưa lạnh lùng. Bài lục bát như một khúc ru buồn cứ tích tụ những nhức nhối thời chiến để rồi nổ bom trong một ngày hòa bình những tưởng chiến tranh đã thu móng vuốt: Trời ơi! Trời có hay không / qủa bom bi nổ đã trùm lên Đen / Ai cha em? Ai mẹ em / Ai gây chinh chiến Đen đền máu xương. Người làm thơ kêu trời trên cao kia rồi nhắc nhở đồng loại ngay bên mình: Người gieo những qủa bom bi / Biết không bom đã giết đi con mình. Nhà thơ nhắc "người" mà cũng là nhắc mình vì chữ "con" cuối bài liền mạch với lời tự xưng "tôi làm mẹ" đã được xác quyết ngay đầu bài. Với cấu tứ như thế để lên án chiến tranh xâm lược Lâm Cúc đã tổ chức được trong thơ mình một tòa án lương tâm.


Nhưng tâm sự thường trực hơn trong ĐÃI TRĂNG là nỗi âu lo về cái khó của việc làm người trong hiện tại hôm nay khi con người đang mải làm giàu làm giàu đang được khuyến khích. Mải làm giàu người ta làm héo cây ngô đồng một biểu tượng tình ái trong dân ca Việt: Chen nhau xuống phố kiếm tiền / ngày đi hối hả bỏ quên luống cày / phố phường mưa bạc gió day / người về ngó ruộng tiếc cây ngô đồng (Tiếc cây ngô đồng). Mải làm giàu rồi mải hưởng thụ người chồng say đánh đắm người vợ một thời tỉnh táo của mình: Chị tôi tay tự trói tay / Ô hô cái kiếp chồng say ơ hờ / Ao nông mà chẳng thấy bờ / Chị ơi lội đến bao giờ cho qua...trong cái ao tù kia một ngày của người vợ tội nghiệp là một ngày dài bắt đầu với những khổ sai tần số cao - 5 thanh trắc công việc trong dòng lục bát nặng nề chỉ có 1 thanh bằng và kết bằng vết cắt đứt ruột bằng một chữ đã có từ thời truyện Kiều: Quần quật giặt giũ dọn đơm / Mờ sương quẩy gánh đoạn trường tận khuya (Ca dao buồn). Chính người say ấy một lần khác: Anh về mang bão về theo / Bàn nghiêng ghế đổ chó mèo lánh xa / trẻ con khép nép góc nhà / Em qua hàng xóm núp nhờ qua cơn... để rồi Bếp tình lạnh ngắt ngồi nhen / Phập phù thổi gió bay lên tro tàn (Bão). Âu lo rồi an ủi! Và trên hết người phụ nữ trong thơ Lâm Cúc tìm ra cách thức mềm mại những bề bỉ để giữ người của mình cách thức ấy được chấp nhận mong chờ:


Nhớ chiều nhóm bếp nghe em
Để anh nhìn ngọn khói lên anh về
Vào ra giữa chốn hội hè
Mong manh níu sợi khói quê làm người
(Xin em)
Cả tập ĐÃI TRĂNG nối dài tâm sự về chuyện "làm người" dòng tâm sự giàu nữ tính và nhạc tính.
T.Q.T.

More...

CƠN MƯA VÀ QUYỂN SÁCH

By Nguyễn Lâm Cúc

 

( Ảnh coppy trên mạng)


Nguyễn Lâm Cúc

Cơn mưa bất ngờ rụng rào rào khiến cả làng Tây í ới nhau chạy táo tác vì nhà ai cũng phơi đầy sân bắp tiêu lúa.

Dù cả một sân lúa bán đi chẳng được là bao. Nhưng với dân nông tất cả là gia tài của họ.

Chị Liên mang cái bụng oải lắm rồi vì sắp đến ngày sanh vậy mà vẫn phải lạch bạch chạy ra phụ khép bạt quét góp.

Khiêng vác túm chạy ào ào như chạy giặc.
           Nhưng vẫn còn rất nhiều gia đình không kịp đem vào nhà đành kéo kín tấm bạt phơi rồi tủ áo mưa tại chỗ.
           Sau mưa chị Mão bưng cái rổ ra ngồi tỉ mẩn lượm những hạt tiêu đổ nằm lẫn trong đám đất bùn nhão nhẹt. Chị lượm từng hạt từng hạt một cách kiên trì.

Thằng Hùng bé Liểu đi học về thấy mẹ cắm cúi chúng cũng cất cặp thay áo rồi ra hối hả lượm lượm nhặt nhặt cùng mẹ. Tối mịt không thấy gì nữa cả ba mẹ con mới thôi. Trên sân đất hạt tiêu đổ.cũng đã được lượm sạch. Chị Mão ngó đăm đăm xuống cống nước tiếc rẻ ánh mắt nói rằng biết bao hạt tiêu đã trôi đi mà không kịp lượm.

Trong chiếc rổ dúm tiêu ướt lẫn với đất và vài hòn sỏi ước được chừng một lạng. Nếu đem bán chắc được khoảng bốn ngàn đồng. Để không thất thoát số tiền đó ba mẹ con đã miệt mài hơn một tiếng đồng hồ.

Chị Mão một mình nuôi hai con. Cả gia đình sống nhờ vào vài chục gốc tiêu và gánh chè bán rong của chị. Khéo lo toan lắm mới không nợ đầu này đầu kia vì cả hai đứa con đều được cho ăn học. Để làm được điều đó họ chắt chiu từ những hạt thóc rụng hạt tiêu đổ dù trị giá bằng...Bằng gì nhỉ? Một phần tư ly cà phê? Một điếu thuốc thơm? Hay nửa que kem?

Tối đến thằng Hùng cắm cúi viết tập làm văn ở góc phòng. Bé Liểu học bài nho nhỏ trên bàn giữa nhà. Thằng Hùng chợt liếc nhanh về phía mẹ nó vừa làm rách một trang sách trong quyển sách Văn.  Chị Mão mà biết việc này sẽ rầy dữ lắm. Gia đình nghèo. Sách anh học xong để dành cho em chứ lấy đâu ra tiền mà mua sách mới. Thằng Hùng năm nay đang học lớp 12. Bé Liểu lớp 9. Sang năm bé Liểu vào lớp 10 gì chứ sách giáo khoa thì khỏi lo. Vì chị Mão năm nào cũng thu dọn cất cẩn thận.

Chị Mão đâu biết Bộ Giáo dục đang dự định lại cải cách sách giáo khoa!

Đã nhiều đợt cải cách sách giáo khoa. Thay sách giáo khoa.
 

Có hay hơn có tốt hơn hay không thì vẫn chưa ngả ngũ. Nhưng những gia đình như chị Mão đang bị "tướt"  mất kế hoạch ki cóp mấy năm trời của họ.

80% dân Việt Nam sống bằng nghề trồng bắp trồng lúa trồng đủ thứ... Nhiều người trong số đó muốn tiết kiệm nguồn mua sách giáo khoa để giảm gánh nặng bằng cách xin mượn sách giáo khoa cũ.

Có người độc miệng nói rằng cải cách chỉ là khuấy đục thị trường sách giáo dục nhằm vỗ béo bầy cò...

More...